مقدمه

واقعيت اين است که با وجود گسترش خدمات بهداشتي و درماني بهبود وضع تغذيه و سطح زندگي جوامع هنوز تعداد زيادي از افراد جامعه داراي معلوليت هستند و با توجه به تمامي پيشرفت ها، معلوليت به عنوان يک واقعيت همچنان وجود داشته و خواهد داشت.

بيان مساله

ده سال تحصيلي افتخار خدمت و حضور در کنار دانش آموزان نابينا و نيمه بينا را داشته ام در خلال تجربياتي که در طي سالهاي آموزش به دانش آموزان با نقص بينايي داشتم، احساس مس کردم در کنار عشق و علاقه اي که اين دانش آموزان به زندگي مستقل و آزاد و حضور در مدارس عادي دارند از يک مشکل جدي رنج مي برند و اين همان داشتن مهارت جرات ورزي و اعتماد به نفس براي برقراري ارتباط با همتايان بيناي خود بود.

از آنجا که يکي از مناسب ترين انواع آموزش براي افراد با نقص بينايي ، ادامه تحصيل آنان همراه با کودکان عادي است. در سالهاي اخير در بسياري از کشورهاي جهان اين نوع آموزش رو به ازدياد گذارده است. هيچکدام از گروه هاي استنايي غير از معلولان اين نوع آموزش براي نابينايان نمي توانند از اين نوع آموزش بهره کافي ببرند.

اين نوع آموزش براي نابينايان و نيمه بينايان بسيار ايده آل است و به سرعت آنان را به طريقه زندگي و مراوده عادي با جامعه نزديک مي سازد. اما متاسفانه در ايران به اين امر کمتر بها داده شده، بي رغبتي به حضور در مدارس عادي و قبول انزوا و گوشه گيري در مدارس عادي از سوي اين دانش آموزان مرا بر ان داشت تا دلايل را بررسي کنم. لازم به ذکر است بين علاقه و انگيزه براي حضور در مدارس عادي و پيشرفت تحصيلي دانش آموزان رابطه مستقيم دارد. به نحوي که دانش آموزاني که داوطلبانه به مدارس عادي مي روند از نظر تحصيلي پيشرفت چشمگيري دارند.

تلاش خود را آغاز کردم تا شايد بتوانم گامي هر چند کوچک در جهت پيشرفت بيشتر دانش آموزانم بردارم.  

نتيجه گيري

خوشبختانه گام هر چند کوچک و کوتاه من در مورد شاگردانم نتيجه داد، آنان بسيار شادتر از گذشته بودند، دانش آموزان تلفيقي به راحتي در برنامه هاي مدرسه شرکت مي کردند، در کلاس حضور فعال داشتند و به راحتي خواسته هاي خود را مطرح مي کردند از نظر تحصيلي هم بسيار پيشرفت کردند به طوريکه دانش آموز (دنيا) سال سوم راهنمايي به روابط بسيار معقول و خوبي با معلمان و دوستانش دست يافت معدل درسي اش به طور قابل ملاحظه افزايش يافت که قابل مقايسه با سال قبل نبود و مدير خوب مدرسه اش طي مراسمي در مقابل همه دانش آموزان و معلمانش از او تقدير و تشکر کرد و او ا الگوي خوب اخلاقي و رفتاري و درسي براي دوستانش معرفي کرد.

دانش آموز هاني و الهام هم با آگاهي وعلاقه حاضر به ادامه تحصيل در مدارس عادي شدند به اميد آنکه آينده اي روشن را با افزايش تحصيلات و معلوماتشان براي خود بسازند، بقيه دانش آموزانم نيز رفتارشان بسيار رضايت بخشتر از گذشته شده بود اين تغيير مثبت در رفتارشان مرا مصمم ساخت تا با توان و انرژي بيشتر به آنان در آموزش ساير مهارت هاي اساسي زندگي کمک کنم به اميد روزي که آنان را فردي مفيد و موثر براي خودشان و جامعه ببينيم.

مقدمه

روابط انساني يکي از موهبت هاي الهي است که بعنوان نياز در وجود انسان قرار داده شده تا انسانها بتوانند يکديگر را درک کنند و در کنار هم زندگي کنند. سلامت و تعادل انسان تا حدودي به رفتار و روابط او با ديکران و بر عکس ارتباط دارد.

بيان مساله

 مسئله اين است مدرسه ما که در روستا قرار دارد دانش آموزان پايه اول خيلي شلوغ و جنگجو هستند و با هم تفاهم ندارند و هميشه در تعارض هستند اغلب آنها شلوغ و پر سروصدا و بي توجه نسبت به هم و بي تفاوت نسبت به مسائل و اموال و اثاثيه مدرسه و نسبت به کادر خدماتي و حتي همکاران نيز بي توجه هستند برنامه هفتگي سر کلاس خود را خط مي اندازند و پاره مي کنند. مدام پشت سرهم حرف مي زنند از همديگر بدگويي و نسبت به هم زياد دهنکجي و اهانت مي کنند رفتارها و اعمال زشت گذشته همديگر و خانواده را بازگو مي کنند آرام و قرار ندارند بخاطر يک توپ يا يک حرف کوچک يا يک حرکت اشتباهي و جزئي يکي از دانش آموزان و ... کار به جنگ و دعوا و خشونت کشيده مي شود و حرفهاي چرت و پرت و اهانت آميز به همديگر مي گويند و گاهي حرف هاي غير اصولي و غير اخلاقي، نسبت به همديگر و نسبت به معلمين بدبين هستند عادات منفي آنها زياد و بدون کسب اجازه و بدون ملاحظه حرف معلم و بزرگتر ها را قطع مي کنند و رفتارهاي نسنجيده دارند و نسبت به درس و مسائل آموزشي و پرورشي بي توجه مي باشند دو نفر از همکاران در مقايسه دانش آموزان اين کلاس با دو کلاس ديگر رضايت نداشتند عملکرد آنها نسبت به ساير کلاسها منفي و مورد سوال بوده و هست که چرا بايد اينطور باشد؟ پس اينجانب دوست دارم روشن شود که چه عاملي در اين برهه از زمان باعث اين کار شده است؟ آيا در عصر اتم که همه انسانها و همه جوامع بايد بطور مسالمت آميز در کنار هم باشند و اصولا يکي از اهداف آموزش و پرورش نيز با هم زيستن است چرا دانش آموزان اين کلاس بايد به اين صورت فکر کنند؟ در حالي که آنها و اجتماع انها با شهر ارتباط نزديک و تنگاتنگي دارند؟ و امکانات خوبي هم دارند ولي از لحاظ برخورد و روابط انساني وضع خوبي ندارند و هميشه مورد اعتراض ساير دانش آموزان و همکاران هستند.

نتيجه گيري

رفتار دانش آموزان اين کلاس براي من عجيب و غير واقعي بود پس آنها را مورد مطالعه و تحقيق قرار دادم و نتيجه گرفتم که عوامل زيادي موجب شده رفتار آنها به اينصورت شکل بگيرد و حرکات آنها عجيب جلوه کند مانند:

1-      عدم وجود مراکز مشاوره براي جوانان و نوجوانان و نداشتن فرهنگ مراجعه به مشاوره

2-      تهاجم فرهنگي بيگانگان و ترويج فرهنگ غربي از طريق نمايش جاذبه هاي جنسي و وسايل ارتباطي مختلف

3-      عدم مراقبتهاي نظارتي و اخلاقي توسط اولياء و آشنايان

4-      ضعف باورهاي ديني و اعتقادات ديني و اخلاقي و نداشتن توجه کافي به خداوند

5-      فقر مالي و بي سوادي اولياء و تحقير و سرزنش زياد و بي توجهي يا کم توجهي معلمان ابتدايي در اينمورد پس در صورتي که شوراهاي مختلف مدرسه در اينمورد فعال شوند و با کمک هم نسبت به توجيه اولياء و دانش آموزان لقدام نمايند

مقدمه

در تعليم و تربيت کودکان انضباط هميشه مورد توجه بوده است. ولي در اين که اين انضباط چگونه بايد و جگونه مي توان آن را آموزش داد عقايد متفاوت است ، زيرا اين موضوع کاملا بستگي به فرهنگ و گذشته ي يک ملت دارد. سابقا رفتار را ذاتي مي دانستند و به امر تجارت در تربيت چندان توجهي نمي نمودند. ولي امروزه اين موضوع مسلم شده است که رفتار محصول يادگيري است، بر اثر تربيت ايجاد مي شود و به صورت عادت در مي آيد و همين امر موجب توجه به مفاهيم انضباطي شده است.

مسئله اصلي که من با آن برخورد داشته ام اين است که چه تمهيدات و چه کارهايي مي نوان انجام داد تا دانش آموزان بتوانند در محيطي راحت و صميمي و آزاد اظهار نظر کنند و به حالت خجالت و کم رويي و ترس از معلم را همراه با هم دارد.

بيان مساله

روز باز گشايي مدارس هنگامي که مدير ليست دانش آموزان کلاس را به من داد، اسامي آنها را خواندم و با صفي منظم همگي به کلاس رفتند و هنگامي که وارد کلاس شدند آن ها را با توجه به کوتاهي و بلندي قد، وضعف در بينايي و شنوايي آن ها را در جاي خودشان نشاندند. و بعد از آن نوبت به معرفي و آشنايي آن ها رسيد. بچه ها يکي يکي خود را معرفي کردند. به نيمکت دوم که رسيدم، يکي از بچه ها همين که دهان باز کرد و نامش را گفت: " دلنيا" هياهويي کلاس را در بر گرفت خانم اين حرف نمي زند. سکوت دلنيا در کلاس شروع شد. از ظاهر قضايا معلوم بود که مي خواهد حرف بزند، ولي چه چيزي مانعش مي شد؟ هفته ي اول گذشت و باز هم سکوت، هر بار که کلمه اي را مي نوشت فورا با خودکار آن را سياه مي کرد و چون تکاليف را نامرتب انجام مي داد در نوشتن املاء هم بسيار بي دقت و کم حوصله بود اصلا حوصله ي املاء نوشتن يا ساير دروس نوشتني و خواندني را نداشت بيش از حد بي علاقه بود، خودم نيز چون از نظر کاري بسيار در نوشتن تکاليف و پاکيزه بودن دفاتر دانش آموزان سختگير بودم و اگر اشتباهي در تکاليف شب داشتند در نمرات کتبي آنها دخالت مي دادم ، تا جايي که از روز اول به دانش آموزان مي فهماندم و مي آموختم که نسبت به کارهاي شما بسيار حساس هستم.

به طور کلي او جزء از کل بود که قدرت تکلم ضعيف داشت در درس املاء بيش از حد ضعيف بود خجالتي و کم رو بود و اين که نسبت به درس هاي شفاهي اظهار ناراحتي مي کرد و قدرت درس جواب دادن نداشت شايد بتوان گفت مشکل يکي يا دو تا نبود از نظر بدني بسيار ضعيف بود و اکثر اوقات رنگ صورت او زرد مانند و بيش از حد مريض مي شد و حالت دل درد به طور مرتب داشت که طي چندين جلسه با مادرش مطرح کردم و او را به دکتر برد که نسبتا تا مدتي طولاني از نظر جسمي بهتر شد و کم کم در کلاس دلگرمي داشت. احساس کم رو بودن و خجالتي بودن بيشتر در مکان هايي است که ان ها به ناچار لال هستند مانند مدرسه و بيشتر معلمان اين رفتارها را با گوشه گيري و انزوا طلبي اشتباه مي گيرند. ولي اگر خوب دقت کنيم، خواهيم ديد که بچه هاي گوشه گير خيلي سريعتر با بچه هاي ديگر ار تباط کلامي برقرار مي کنند . حداقل با يک دوست نزديک در مدرسه صحبت مي کنند و يا صداي آرام از خود نشان مي دهند. پس به دنبال علت مساله برآمدم . با مطالعه ي منابع وصحبت والدين و معلم سال قبل او، دلايل اين مشکل را چنين يافتم 1- نقش تربيتي، حفاظتي مادر 2- ضربه هاي روحي در گذشته يا مکان خاص 3- ترس از معلم و محيط مدرسه 4- خجالت نشانه هايي از احساس حقارت است

نتيجه گيري

از ميان راهکارهاي ارائه شده راهي مورد ارزيابي بود که مي تواند نتيجه ي موثرتري داشته باشد که ارتباط و مسئوليت پذيري با سايرين، متکي بودن به خود در پيشبرد اهداف مي تواند اثر مفيدي بر او بگذارد... بعد از 5 سال تحصيل در دوره ي ابتدايي دلنيا توانست به راحتي در جمع حضور پيدا کند.

مسئوليت پذيري دلنيا در کلاس

ترس از معلم و کلاس از بين برود

اعتماد به نفس در او بوجود آيد

قدرت بيان و متکي به خود بودن در او قوت يابد

آثار کم رويي و خجالتي بودن از بين برود

رسم الخط و پاکيزگي در نوشتن تکاليف مورد تقدير قرار گرفت.

نسبت به نظم و انضباط و ساير موارد کلاس دقت کامل کند

پيشرفت تحصيلي وي مورد تقدير بود

( تحول در سطح كلاس و مدرسه )

هر كلاس درس يك مدرسه

هــر معلم يك مــدير

هر دانش آموز يك محقق و پژوهشگر

هر ولي يك مشتري دانا

هر مدير يك رهبر آموزشي

هر مدرسه يك سازمان يادگيرنده

هرمربي يك الگوي اخلاقي

مقدمه

2 3

سالهاست كه با بهترين دوران عمرم از كودكي و نوجواني گرفته تا امروز كه بيش از           عمرخودم را از خداوند به عنوان امانت تحويل و هزينه كرده ام  بهترين و بيشترين اين ايام را در كلاس و مدرسه و با انش آموز و معلم و مدير و كتاب و . ..  گذرانده ام از زيباترين خاطراتم تا تلخ ترين آن در اين مكان و با اين انسانها بوده است و مي توانم ادعا كنم كه عاشق همه اين مجموعه با ارزش بوده و هستم و خواهم بود اما هيچ گاه به دلايلي توان تعريف درست و منطقي و قابل قبول و قابل فهمي را در اين زمينه نديده ام و نتوانسته ام اين تعريف جامع را ارائه دهم شايد دليل آن بدون شك وسعت و گسترش مأموريت اين واژه هاي مقدس در آموزش و پرورش باشد و يا تغييرو تحولي بنيادي كه در مأموريت اين اماكن و نيروي انساني ايجاد مي شود كه تعريف ثابت را غير ممكن يا مشكل مي سازد .  با اين اعتقاد مي توان گفت مدرسه يك موجود زنده است موجودي كه متولد مي شود ، تغذيه مي كند ، حركت مي كند ، هدف دارد ، و هميشه در حال تلاش در جهت تكامل است. اعضاء و جوارح اين موجود زنده عبارتند از دانش آموزان ، معلمان ، مربيان ، اداره كنندگان وابزارو اسباب آن فرايند ها ، كتاب ، محتوي ، اهداف و فكرو انديشه انسانها است كه دريك محيط كار و تلاش مي كند و همديگر را كمك و براي رسيدن به هدف حركت مي دهند . مدرسه تركيبي است از مجموعه ها و زير مجموعه ها ي گوناگون پر از كنش ها  و واكنش ها يي كه هرگز نمي توان آن را در چهارچوب يك ارگان يا سازمان « بسته» كه فعاليت هاي دروني و بروني محدود و محقر دارد محصور كرد در( مديريت و رهبري اين موجود پر رمز و راز ناگزير بايد از خود شهامت نشان داد تا بتوان مدرسه را با دنيايي « باز» و ديگر پذير ، خالاقيت ها ، سازندگي ها نوجواني ها و نوجويي هاي نهفته در فطرتش آشنا كرد) . اين مدرسه مانند موجود زنده نياز به خلاقيت و ابتكار عملي دارد و خلاقيت و ابتكارعملي فقط در محيط هايي مي تواند رشد كند كه مديران هميشه تفكر يك مدير تازه كار را داشته باشند هر روز تلاش نمايند . بهتر از گذشته عمل كنند . و هر روز بپرسند امروز چه كار جديدي در مدرسه انجام داده ام تا اين موجود زنده با نفس هاي جديد تفكر و عمل من زنده بماند و راه تكامل را طي مي كند واين طرح راهي است نو واهدافي جديد براي حركت در اين مسير كه انشاء الله اهداف آن تحقق پيدا كند .

بيـان مسئـله

آنچه در بانك مشكلات در سطوح مختلف و تقسيم بندي هاي موردي در اين ارتباط حائز اهميت است وجود مشكلات اساسي در مدارس آنهم در ستون هاي اصلي آموزش و پرورش يعني كلاس ، مدرسه ، معلم ، دانش آموز ، مدير و اهداف عاليه و مورد انتظار است مدرسه اگر يك موجود زنده است اين موجود زنده براي زندگي جديد نياز به تفكر جديد ، حركت تازه ، اهداف نو و گذر از نقص هاي گذشته و جلوگيري از تكرار آنها داردكه بر اساس اين طرح و با نشان دادن مصاديق يك مدرسه بي نقص براي تحقق اين مصاديق و اهداف مورد نظر راهكارهاي اجرايي و دروني با رويكرد تحول آفريني در سطح كلاس و مدرسه مورد نظر و تأكيد است . تا بتوان در همه ابعاد يك كلاس آموزشي ، پرورشي ، جسمي  روحي ، علمي و ديني و اخلاقي و ارزشي و . . .  و در همه زمينه ها امكانات و نيروي انساني و مشتريان و ناظران و كار فرمايان اين موجود زنده نگاهي نو با باورهاي نو ارائه داد و با تفكر جمعي و حمايت جمعي به آن جايگاه يعني مدرسه بي نقص نزديكتر شويم .

ضرورت اجراي طرح

آنچه پيرامون ما اتفاق مي افتد و ما را وادار به تفكر عميق مي نمايد در واقع ضرورت تحول است و تحول نه با حرف و نه با عمل بدون برنامه ممكن نمي شود بنا بر اين امروز نيازمند تحولي از درون و از جز به كل هستيم تا امكان شروع و تحول آفريني بر اساس امتيازات و تجربيات را براي ما فراهم نمايد . نظر به سياست هاي كلي نظام در وزارت و سازمان متبوع و زمينه هاي فراهم شده در چند سال قبل در اين ناحيه ضرورت ايجاب مي كند تا از سطوح كلاس و مدرسه اقداماتي عملي اعمال و در حد وسعت فكر و انديشه و امكانات و نيروي انساني واختيارات در سال تحصيلي جديدو در ابعاد مختلف برنامه ريزي و اقدام عملي صورت پذيرد .

اهداف مورد نظر

1-      ارتقاء كيفيت آموزشي و پرورشي در دوره هاي تحصيلي درابعاد وامورمختلف

2-     ظرفيت سازي و استفاده از فرصت هاي موجود در زمينه تحول درسطح كلاس و مدرسه  

3-     افزايش پاسخگويي آموزش و پرورش به نيازهاي جامعه و خانواده ها درابعاد فرد و اجتماعي

4-     تقويت مديريت مدارس درسطح كلاس‌هاي درس وآموزشگاه

5-     ايجاد زمنيه پرورش خلاقيت ، نوآوري در بين دانش آموزاندردوره هاي تحصيلي

6-     ايجاد باور (ضرورت تفكر امروز بهتر از ديروز و فردا بهتر از امروز ) در مدارس به عنوان فرهنگي سازماني  

7-     ارتقاء مشاركت در مدارس ( دانش آموز، معلم ، اولياء و . .. )

8-    بهبود روش ها و سيستم مديريتي در مدرسه بصورت مستمر

9-     ايجادرضايت مشتريان مدرسه به صورت دائم

10-    افزايش رشد و تعالي انساني دانش آموزان

11-     ايجاد زمينه رشد و تعالي در زمينه مسئوليت پذيري دانش آموزان

12-   ايجاد زمينه دانش آموز و معلم محوري در محيط آموزشگاهها وتحقق مدرسه‌و زندگي  

13-  حفظ منزلت و جايگاه معلمان در محيط آموزشي توسط دانش آموزان ومشتريان

14-ايجاد انگيزه براي تبديل هر معلم به يك مدير درمدرسه

15-ايجاد زمنيه و هدايت دانش آموزان به عنوان پژوهشگر ومحقق به عنوان محصول مدرسه  

16-ايجاد زمنيه تبديل مديران به رهبران آموزشي

17-تبديل اولياء مدرسه به عنوان مشتريان دانا

18-تبديل مدرسه به سازمان يادگيرنده

مصاديق عملي و مورد انتظار

براي رسيدن به اهداف مورد نظر و تحقق مدرسه بي نقص موارد اساسي ذيل مي تواند مصاديق بارز اين اهداف باشد .

1-      هر كلاس يك مدرسه

2-     هر معلم يك مدير

3-     هر دانش آموز يك محقق

4-     هر اولياء يك مشتري دانا

5-     هر مدير يك رهبر آموزشي

6-     هر مدرسه يك سازمان يادگيرنده

تعاريف مصاديق عملي طرح

1-      هر كلاس درس يك مدرسه

در ساختار سازماني آموزش و پرورش مدرسه از جايگاه خاصي برخوردار است و در ساختار واحدهاي آموزشي كلاس هاي درس پايتخت هر مدرسه محسوب مي شود بنا بر اين اعتقاد همه فعل و انفعالات و فعاليت ها در تمامي ابعاد براي دانش آموز در كلاس درس اجرا و عملياتي مي شود كه اهم اهداف و انتظارات در كلاس درس را مي توان به شرح ذيل اولويت بندي نمود.

الف) كلاس مكاني براي

1-      رشد و تعالي انساني در  دانش آموزان

2-     پرورش توانايي ، تفكر ، خلاقيت ، ابتكار ، نوآوري و تفكر انتقادي و علمي دربين دانش آموزان

3-     ايجاد فرصت و انگيزه براي فعاليت دانش آموزان دردوره‌هاي تحصيلي  

4-     پروش دانش آموزاني پرهيزكار و پاكدامن

5-     تربيت دانش آموزان با نشاط وبا انگيزه

6-     دروني كردن ارزش هاي اخلاقي ، باورهاي اسلامي و ملي دربين دانش آموزان

7-     ارتقاء بهداشت رواني و مهارت زندگي دانش آموزان دوره‌هاي تحصيلي

8-    پرورش دانش آموزان منضبط ، قانون پذير و منظم

9-     كسب مهارت در 1- يادگيري ( براي خواستن ، دانستن ، توانستن،باور كردن ، عمل كردن و مسئوليت پذيري )

10-    رقابت پژوهشي در بين دانش آموزان و آموزش تحقيق و پژوهش به دانش آموزان

ب) امكانات مورد نياز براي تحقق اهداف و انتظارات در هر كلاس درس

آنچه كه مسلم است و نيازي به تحقق ندارد اين است كه براي رسيدن به اهداف و انتظارات مورد نظر در كلاس هاي درس امكانات فيزيكي مورد نياز بر اساس شرايط روز بايد پيش بيني و تأمين گردد .

امكانات مورد نياز در دوره ابتدايي  ‌

امكانات هر كلاس در دوره ابتدايي بايد به تناسب دوره و پايه تحصيلي و سن دانش‌آموزان باشد تا دانش آموز فرصت رشد همه جانبه هم از نظر آموزشي ، پرورشي ، روحي  رواني و جسماني را داشته باشد يعني در هر كلاس به تناسب كتب درسي و فعاليت هاي فوق برنامه امكانات پبش بيني و تأمين گردد . علاوه بر تمامي امكانات مورد نياز در هر كتاب درسي و هر پايه جهت نصب و راه اندازي در كلاس هاي درسي كتابخانه ويژه هر پايه و كتابخانه معلم هر پايه و وسايل ورزشي در كلاس هاي درسي امري ضروري است .

منابع تأمين امكانات كلاس ها

1-      دانش آموزان ، از طريق ساخت وسايل و امكانات يا كاردرستي آنان و يا هديه دانش آموزان به كلااس خود

2-     معلمان : از طريق خريد و يا درست كردن وسايل و امكانات مورد نياز هر پايه و جهت استفاده خود در تدريسپايه ورشته تحصيلي  

3-   اولياء دانش آموزان : از طريق جلب مشاركت و هدايا به عنوان تأمين وتجهيز كلاس هاي درس فرزند خود به عنوان مشتريان دانا به امورآموزش و پرورش

4-     سرانه و كمك سرانه آموزشگاه

5-     ساير منابع از طريق مشاركت‌هاي مردمي وسازمان وادارات

امكانات مورد نياز در دوره راهنمايي

در اين مرحله به جاي هر پايه يك كلاس هر رشته درسي يك كلاس اختصاص خواهد يافت و تمامي و سايل و امكانات و تجهيزات و امكانات مورد نياز هر رشته درسي و كتابخانه مربوط به هر درس و كتابخانه دبير هر رشته در كلاسها مستقر تا هم دانش آموز و هم دبير براي تحقيق و مطالعه بيشتر نيازي به بيرون از كلاس پيدا نكرده و از امكانات درون هر كلاس بر اساس رشته استفاده نمايد و منابع تأمين كننده كلاس ها بر اساس رشته از عامل دانش آموز ، معلم ، اولياء ، سرانه دولتي ومشاركت خواهد بود .

2- هر معلم يك مدير

در شرح  ساختار كلاسهاي درس كه مجموعه اي از انسانها با فرهنگ متفاوت و خانواده هاي متفاوت و باورها و اعتقادات متفاوت در قالب دانش آموزان كه  از نظر دانايي و تفاوت هاي فردي هم با همديگر متفاوت مي باشند و با توجه به نيازهايي كه در كلاس هاي درسي وجود دارد  اهم اهداف‌و انتظارات اساسي آنان ، معلمان بيش از هر كس ديگري در ساختار آموزش و پرورش نيازمند توانايي ها و مهارت هاي ويژه مديريت براي ايفاي نقش خود در بكارگيري مهارت و حرفه مديريتي در كلاس مي باشند . هر معلم در كلاس يراي اداره كلاس و تحقق اهداف و انتظارات نيازمند برنامه ريزي ، سازماندهي ، رهبري ، نظارت و كنترل و ارزيابي است كه اين عوامل مهم مي تواند در مديريت كلاس ها نقش اساسي را ايفاء نمايد . اهم انتظارات از يك معلم در كلاس درس بشرح ذيل است :

1-      مديريت كلاس داري

2-     ارائه روش هاي تدريس نو جهت تفهيم مطالب محتوي كتب درسي

3-     ارائه روابط انساني با دانش آموزان ساير معلمان و مدير و اولياء در جهت تحقق اهداف

4-     تجزيه و تحليل وضعيت اجتماعي ، فرهنگي و آموزشي در سطوح مختلف

5-     آموزش مهارت زندگي به دانش آموزان و پيش بيني و آينده نگري براي آنان

6-     تربيت يك عضو سالم اجتماعي ، خانوادگي ودر توسعه همه جانبه جامعه

7-     تربيت دانش آموز پژوهشگر و محقق

8-    الگو شدن براي دانش آموزان در زمينه علمي ، ديني ، اخلاقي  انضباطي و قانون‌مداري

9-     ايجاد فرصت هاي مستمر براي ارتقاء سطح علمي دانش آموزان

10-    ايجادرضايت مندي مشتريان آموزش و پرورش

و آخرين انتظار اداره هدايت يكي از كلاس هاي درس به عنوان مدرسه اي كوچكتر بر اساس اهداف و برنامه ريزي هاي آموزشگاه و پيوند اين حلقه ها به همديگر جهت تحقق اهداف و برنامه سالانه مدرسه و تحقق اهداف و مصاديق طرح

راهكارهاي اجرايي مورد نظر

1-      مطالعه و تلاش در زمينه پايه يا رشته مورد تدريس بصورت مستمر

2-     همكاري يا عضويت سرگروه آموزشي در آموزشگاه

3-     حضور و شركت فعال در جهت توزيع دانايي و توانايي در جلسات شوراي مستمر كيفيت جامع

4-     شركت در جلسات هيأت علمي ناحيه و طرح و بررسي محتوي كتب درسي در هر زمان

5-     شركت  فعال در اتاق تحول آفريني در هر رشته تحصيلي

6-     تشكيل كميته تحقيق وپژوهش دركلاس ‌ها وهدايت دانش آموزان

7-     بررسيجدي راههاي تحول آفريني دركلاس درس وسايرساختار موجود نظام‌آموزش و پرورش

8-    بكارگيري مهارت وحرفه معلمي درجهت ارائه روش‌هاي تدري نو

9-     آشنايي دانش آموزان با واقعيت‌هاي جهاني

10-    الگو بودن براي دانش‌آموزان درهمه ابعاد وشخصيت ايده‌آل 

3-هر دانش آموز يك محقق و پژوهشگر

در آموزش و پرورش اغلب كشورهاي پيشرفته دنيا چكيده تحصيلات در هر دوره تحصيلي توانا كردن دانش آموز براي تحقيق و پژوهش پيرامون مسايل شخصي ، خانوادگي ،كاري و اجتماعي است بنا بر اين اعتقاد دانش آموز در هر پايه و دوره تحصيلي بايد توان تحقيق مسايل و امور مهم زندگي خود و خانواده و در سطح ملي و جهاني را بر اساس آموخته هاي علميخود داشته باشند .

انتظارات اساسي از دانش آموزان در هر پايه و دوره تحصيلي

1-      توانايي تفكر  خلاقيت ، نوآوري بر اساس پايه و دوره تحصيلي

2-     كسب مهارت هاي زندگي و بكارگيري آموخته هاي خود در مراحل زندگي بر اساس پايه و دوره

3-     توان تحقيق و پژوهش در زمينه تحصيلي و كسب علاقه در دروس يا رشته اي در اين زمينه

4-     مهارت پذيرش مسئوليت پذيري در ابعاد شخصي ، خانوادگي ، اجتماعي و . .. 

5-     كسب علاقه و انگيزه در تقويت هويت ملي ، ديني و اخلاقي

6-     كسب آموزش هاي ديني و مذهبي و بكارگيري آن در زندگي شخصي و خانوادگي و اجتماعي

7-     انگيزه و احساس تعلق و تعهد به جامعه و پذيرش مسئوليت و خدمت به آنان

8-    رعايت احترام و ادب به خود و ديگران

9-     احساس آرامش و عامل آرامش براي ديگران بر اساس آموزه هاي هر پايه و دوره

10-    تلاش در جهت كسب علم و دانش و علم آموزي به ديگران بر اساس آموزه هاي هر پايه

11-    حفظ و تكريم از منزلت معلم به عنوان يك الگو و راهنما

12-   كسب اراده و اعتماد به نفس و بكارگيري آن در زندگي شخصي و خانوادگي و اجتماعي

13-  توان رقابت علمي وآمادگي درجهت مسؤليت پذيري براساس تحصيل وعلاقه دريكي از رشته‌هاي دانشگاهي  

4-هر اولياء يك مشتري دانا

هر پدر و مادري به عنوان اولياء دانش آموز 4 نقش بسيار اساسي را دارد .

1-      اولياء دانش آموز  صاحبان اصلي دانش آموزان مدارس ماهستند

2-     اولياء دانش آموزان بيشترين وقت  سرمايه خود را در اختيار دانش آموزان مدارس  ما قرار مي دهند

3-    اولياء دانش آموزان مشتريان دائمي ما هستند و ما بعد از آنها كار با دانش آموز شروع مي كنيم

4-     اولياء دانش آموزان ادامه دهندگان و تكميل كنندگان كار ما در آينده هستند

با اين ديدگاه كه اولياء صاحبان اصلي ، مشتريان دائمي و ادامه دهندگان راه معلمان و شريكان آموزشي ما هستند بايد در مقابل اين درك دست اندركاران تعليم و تربيت از اولياء ، اولياء نيز هم  جايگاه خود و هم اهميت فرايند و زمان و سن فرزندان خود را تشخيص داده و با نظارت مستمر و شركت فعالانه در برنامه ريزي سالانه راهبردي مدارس و اوقات فراغت مشاركت نمايند كه اهم انتظارات كلاس و مدرسه و معلم و مدير از اولياء را مي توان به شرح ذيل بيان نمود .

1-      دانايي محوري اولياء در نظارت و مشاركت فرايند تعليم و تربيت فرزندان خود

2-     ارتقاء مشاركت عملي در فرايند تعليم وتربيت به تناسب نياز مدرسه  

3-   شركت فعال و ارائه پيشنهادات به موقع و سازنده در تنظيم برنامه ريزي سالانه راهبردي مدارس و برنامه ريزي عملياتي بر اساس تقويم اجرايي

4-     مشاركت در پركردن اوقات فراغت فرزندان

5-     مشاركت مالي در تجهيز كلاس هاي درس

6-     شركت فعال در جلسات انجمن اولياء و مربيان بصورت ماهيانه

7-     ارتباط دائم و معني دار با معلم يا معلمان فرزند خود .

8-    همكاري با آموزشگاه براي سرمايه گذاري در دانايي و جلوگيري‌ از هزينه ناداني فرزندان خود

9-     درك سرمايه فرزند خود يعني همان عمر خدادادي و همكاري در جهت استفاده درست از آن درطول زندگي وطول تحصيل

10-    ايجاد انگيزه و تقويت روحيه كار و تلاش مستمر در بين عوامل انساني در مدرسه  

راهكارهاي اجرايي مورد نظر

1-      مشاركت در تنظيم برنامه ريزي سالانه مدرسه از طريق تكميل فرم ضميمه طرح مورد نظر .

2-     شركت فعال در جلسات انجمن اولياء و مربيان در انتخابات مختلف درطول سال تحصيلي  .

3-     شركت و تشكيل انجمن اولياء و مربيان كلاس بر اساس بخشنامه هاي صادر شده درسنوات قبل .

4-     همكاري با شوراي مركزي انجمن اولياء و مربيان هر دوره تحصيلي در اداره .

5-     شركت فعال در همايش هاي عمومي انجمن اولياء و مربيان .

6-     شركت در كلاس هاي آموزش خانواده .

7-     همكاري و بررسي وضعيت تحصيلي و اخلاقي فرزند خود .

8-    مساعدت هاي فكري و مالي به مدرسه .

9-     پذيرش و باور به مدرسه به عنوان خانه دوم

10-    ايجاد زمينه تكريم و احترام به معلم به عنوان عامل ايجاد رفتار ماندگار فرزندان خود .

4- هر مدير يك رهبر آموزشي

گفتم: ضروري ترين نياز امروز مدارس چيست ؟

گفت : تحول

گفتم : از كجا بايد آغاز كرد

گفت : از باورها

گفتم : چگونه

گفت : اين كه اگر بخواهيم مي توانيم امروزمان بهتر از ديروزمان باشد

مشكلاتي كه در وضعيت فعلي با آن روبرو هستيم و نمي توانيم به راحتي از آن عبور كنيم اين است كه در ساختار آموزش و پرورش در سطح كلاس تا سطوح جزئي آن يعني كلاس و مدرسه و اداره و سازمان و تشكيلات آن مديرتربيت نمي شود بلكه از ساير تخصص ها براي مديريت و رهبري استفاده مي شود كه گستردگي اين نقص در محيط هاي آموزشي است كه مديران آن بر اساس شرايطي غير استاندارد و بدون تطبيق نياز با رشته ها تأمين مي گردد . و در واقع تصور اين است كه مديريت مدارس اصلاً نيازي به تخصص ندارد و مي توان با تعهد زماني و امتيازات مورد نظر كار را انجام دهيم و به اهداف مورد نظر برسيم در اين شرايط علاوه بر اينكه مدير نمي تواند با تخصص هم مدرسه را هدايت و دانش آموزان را به كمال رساندمگر اينكه مدير به رهبر تبديل شود . رهبر آموزشي در آموزش و پرورش تعاريف ويژه اي دارد كه توجه به آن ما را به اهداف نزديكتر مي كند . در زمان و شرايط فعلي و به تناسب نيازهاي جديد جامعه مخصوصاً در بعد آموزش و پرورش و مدرسه از سه مرحله عبور كرده ايم كه يادآوري آن مهم و قابل توجه است  . رئيس ، مدير ، مديريت كه در رهبري آموزشي در مدارس از نيازهاي اساسي است و اجراي آن راهكارهايي در رفع مشكلات موجود خواهد بود . رهبري آموزشي مورد نظر در اين طرح بر اساس نظريه جديد دانشمندان و در كتاب هاي دكتر علاقمندان براي واحدهاي آموزشي به شرح ذيل است .

رهبـري آمـوزشي

رهبري فراگرد اثرگذاري و نفوذ در رفتارزير دستان براي هدايت آنها در ايفاي وظايف سازماني است مدير براي ايفاي وظايف رهبري با زيردستان خود ارتباط برقرار مي كند ، به سرپرستي آنها مي پردازد ، انگيزه كار و فعاليت در آنها به وجود مي آورد به حل اختلاف آنها مي پردازند و به اقتضاء تغييرات و تحولاتي در شرايط نيرو و محيط كاري پديد مي آورد و تلاش مي كند تا نيازها و هدفهاي سازمان و اعضاء توأماً تحقق پيدا كنند و به عبارتي ديگر                   رهبر آموزشي عبارت است از ياري و مدد به بهبود كار آموزشي است و هر عملي كه بتواند امر آموزش و يادگيري را يك قدم پيش ببرد رهبري آموزش خوانده مي شود از اين رو نقش رهبر آموزشي عبارت است از حمايت ، تقويت ،  ياري و مساعدت و سر انجام همكاري كردن نه دستور دادن ، رهبر آموزشي كسي است كه ديگران را از لحاظ افكار احساسات ، رفتار ، كردار ، تحت تأثير قرار دهد و در انجام دادن وظايف آموزش آنان را ياري كند .

شايستگي هاي يك رهبر آموزشي

براي رهبري اثر بخش بر رفتار زير دستان صاحب نظران رفتار سازماني به شايستگي هاي سه گانه تأكيد دارند .

1-    تشخيص : توانا بودن مدير به فهم موقعيتي كه مي كوشد تحت تأثير قرار دهد . تشخيص يك توانايي شناختي است كه بر مبناي آن فهم موقعيت فعلي و پيش بيني موقعيت آينده ميسر مي شود . تفاوت ميان وضع موجود و وضع مطلوب مسأله مهمي است كه رهبر آموزشي به حل آن خواهد پرداخت حل اين مسئله را قابليت هاي ديگر رهبري تسهيل خواهند كرد .

2-    سازگاري : توانا بودن مدير به انطباق رفتار خود و منابعي كه در اختيار دارد با شرايط و عوامل موجود در موقعيت است  . بطوري كه موجب تغيير موقعيت موجود شده است و تحقق وضع مطلوب تسهيل نمايد انطباق يك توانايي رفتاري است .

3-   ارتباط : توانا بودن مدير به برقراري ارتباط با ديگران به طوري كه آنها بتوانند به آساني منظور او را بفهمند و بپذيرند ارتباط برقرار كردن ، يك توانايي فراگردي يا عملياتي است در صورتي كه مدير به فهم موقعيت توانا بوده و قابليت سازگاري رفتاري داشته باشد ولي نتواند ارتباط مؤثري با زير محموعه بر قرار كند . كل فراگرد فعاليت و تلاش او تأثير دلخواهش را نخواهد داشت .

رهبر آموزشي مستلزم آن است كه مدير بتواند اولاً محيط كار خود را با تعريف و تفسير  هدف ها تهيه و اجرا ي برنامه ها و راهنمايي مؤثر بر فعاليت هاي آموزشي به يك نظام همكاري فعال و پويا مبدل سازد ثانياً با ياري و مساعدت به افرادي كه در امر آموزش و يادگيري نقش دارند آنها را در نوآوري و انجام كار مؤثر تقويت مي كند در چنين شرايطي است كه موجبات شكوفايي استعدادها و قابليت ها فراهم مي شود . معلمان به كار اثر بخش برانگيخته مي شوند دانش آموزان به يادگيري تشويق مي شوند و والدين در جريان فعاليت هاي آموزشي مشاركت مي كنند و روي هم رفته محيط مؤثر و مساعد براي فعاليت آموزشي و تحقق هدف هاي آن به وجود مي آيد .

ويژگي هاي محيط مؤثر و مساعد حاصل تلاش رهبر آموزشي

1-       هر فرد به خود و ديگران احترام مي گذارد :

خلاقيت  اثر بخشي آموزشي نگامي افزايش مي يابد كه كاركنان در يك مدرسه از طريق معتثر شناختن خدمات افراد وجود انساني يكديگر را محترم بشمارند

2-       به احساسات و رفاه فردي توجه كافي معطوف و مبذول مي شود :

كاركنان در چنين محيطي احساس آرامش  امنيت خاطر كرده در نتيجه به احسات و عواطف دانش آموزان توجه         مي كنند و بر پيشرفت كار آموزشي علاقمند مي شوند

3-     هر عضو محيط آموزشي به محيط و گروه خود احساس تعلق و پيوستگي مي نمايد:

احساس انگيزه تعلق به گروه از انگيزه هاي نيرومند هر فرد انساني است اگر فردي احساس كند كه جايي در گروه دارد و اعضاي ديگر او را قبول دارند احتمال قوي مي رورد كه بتواند خدمات بر جسته اي به محيط كار خود ارائه دهد

4-      افراد به همديگر اعتماد مي كنند :

در محيطي كه اعتماد وجود ندارد افراد به جاي انجام دادن كار مفيد به دفاع و محافظت از خويش پرداخته براي سبقت گيري از يكديگر به ظاهر سازي  انجام كارهاي سطحي مي پردازند وجود اعتماد واطمينان متقابل در محيط كار موجب مي شود كه ارتباطات توأم با تفاهم برقراراست از اين طريق همكاري گروهي  تقويت گردد .

5-      افراد در تصميم گيري هاي آموزشي مشاركت كنند :

يكي از شاخص هاي رهبري مؤثر مشاركت دادن اعضاء گروه در تصميم گيري است مشاركت جويي و اظهار نظر به ويژه در ارتباط با هدف ها و شيوه انجام كار خود افراد فرصت رشد و پرورش حرفه اي و زمينه قبول مسئوليت و احساس تعهد را در آنها به وجود مي آورد .

6-      اطلاعات مربوط به كار در اختيار  همگان گذاشته شود :

هنگامي كه افراد در جريان مسايل و مشكلات قرار نگيرند و در ارتباط با كار خود اطلاعات كافي نداشته باشند مشاركت در حل  مشكلات و تصميم گيري مؤثر امكان پذير نيست از اين رو در محيط آموزشي مؤثر و مساعد افراد از طريق تشكيل جلسات و گفت و شنود در معرض اطلاعات لازم و مرتبط با كار قرار مي گيرند و در صورت لزوم به حل مشكلات كمك مي نمايند .

7-     پيشنهادها و نظرهاي اعضاء مورد توجه قرار مي گيرد .

در محيطي كه فقط نظرهاي مدير حاكم است و آراي ديگران نقشي در تصميم گيري و اداره امور ندارد جزء يكنواختي و ركود به بار نمي آيد بينش و دانش عميق تصميم گيري مؤثر خلاقيت و نوآوري ، هنگامي حاصل مي شود كه نظرات ديگران مورد توجه  قرار گيرد .

انتظارات مهم از رهبر آموزشي در مدرسه

1-      ايجاد انگيزه در كاركنان محيط آموزشي به منظور بالابردن اثر بخشي كار و عملكرد آنها

2-    ايجاد شرايط كه كاركنان به قبول مسئوليت تشويق شوند و در قبال عواقب آن پاسخگو باشند بطوري كه نظارت و سرپرستي فعاليت هاي آنان از سوي مدير به حداقل كاهش مي يابد

3-   ارزشيابي واقع بينانه و منصفانه از كار و فعاليت كاركنان با همكاري آنان به طوري كه كيفيت و كميت انجام كار انجام شده از طريق اعمال روش ها ي منظم ارزشيابي بر همگان معلوم گردد و خطاها و كاستيها با همكاري و اشتراك مساعي رفع شود .

4-     برقراري ارتباطات مؤثر با والدين دانش آموزان و مشاركت دادن آنها در امور مدرسه

5-     تشويق كاركنان به مطالعه و تحقيق و ارزشيابي در زمنيه هاي آموزشي نظير هدف ها روش ها و مواد و‌كتاب‌هاي‌درسي

6-     استفاده از توان رهبري دانش آموزان در اداره امور مدرسه

7-     ايجاد شرايط مناسب كه به خلاقيت ، ابتكار و نوآوري ديگران ميدان دهد.

8-    سازمان آموزشي هدف ، وظايف ، مقررات آن را بهتر از ديگران بشناسد و درك نمايد

9-     روشهاي مديريت و رهبري را بشناسد و عمل كند

10-   برامر آموزش و پرورش مسلط باشد و در زمينه سرپرستي ، راهنمايي امور آموزشي و پرورشي و تدريس تجربه و تحصيل بيشتري داشته باشد تا بتواند درباره عملكرد معلمان و كاركنان خود به درستي داوري كند

11-   از توانائيها و مهارت ها و انگيزه هاي كاركنان محيط آموزشي مطلع باشد تا به موقع از آن عمل كند با ملاحظات فوق مي توان گفت كه رهبر آموزشي اولاً بايد اداره و برداشت درستي از جهت و هدف سازمان  خود داشته باشد و از طريق ايجاد تعهد نسبت به اين هدف كاركنان خود را به فعاليت بر انگيزد . ثانياً توانايي داشته باشد كه بر رفتار آنان اثر گذاشته آنها را در رأس هدفهاي شخصي شان برحول هدفهاي سازماني يگانه سازد . رهبري در مديريت آموزشي يعني هدايت و راهنمايي كار و فعاليت در جهت هدف هاي نظام آموزش و پرورش صورت گيرد .

الزامات رهبري آموزشي مطابق فرهنگ هر جامعه و محيط كاري

1-      با فرهنگ جامعه خود آشنايي كافي و مورد نياز داشته باشد

2-     نظام آموزش و پرورش جامعه خود را به خوبي بشناسد و از پيشينه تاريخي و تحولات آن آگاه باشد

3-     از فلسفه ارزش ها ، هدف ها و مأموريت و مقاصد كلي آموزش و پرورش مطلع باشد

4-     اصول و فنون آموزش و پرورش را بداند

5-     نسبت به كار خود نگرش علمي داشته باشد

6-     با انديشه هاي مديريت و رهبري آشنا باشد واز رهنمودهاي آن در عمل و رفتار تبعيت كند

7-     تشكيلات و اعضاء و عناصر سازمان خود را به خوبي بشناسد و بر اداره و كنترل و رهبري آن توانا باشد

8-    بر وظايف و مسئوليت هاي چند بعدي آموزشي و پرورش ، فرهنگي و اجتماعي و اداري خود واقف باشد

9-     مشكلات وسايل مدارس و نظام آموزشي را در ارتباط با شرايط و ويژگي هاي جامعه تجزيه و تحليل كند

10-    در زمينه مديريت به اقتضاء نقش  وظايف خود داراي مهارت هاي سه گانه فني و انساني و اداري باشند .

11-    در زمينه علوم تربيتي و روان شناسي دانش  و معلومات كافي داشته باشد و در موارد لازم كاركنان آموزشي خود را راهنمايي كنند .

12-   برنامه آموزش روش ها و وسايل اجرايي آن را به خوبي بشناسد و در اجراي آن مهارت داشته باشد .

13-  روابط متقابل خانواده ، مدرسه و جامعه را درك كند

14-  مسايل و مشكلات رواني و رفتاري دانش آموزان را در پرتو معلومات علوم رفتاري تشخيص دهد و در حل آنها بكوشند .

15-  به فنون اداري و مالي و تداركاتي آموزش و پرورش آشنا باشند .

16-   قوانين و مقررات نظام آموزشي را بخوبي بداند و براي حل مشكلات جاري از آنها مدد بگيرند

17-  در زمينه معلمي آموز ش و تجربه كافي داشته باشند .

علاوه بر اين راهبران آموزش به اقتضاي موقعيت بايد ملاحظات فرهنگي ، اخلاقي ، ديني و ايدئولوژيكي جامعه خود را نيز عملاً رعايت كنند .

4-     هر مدرسه يك سازمان يادگيرنده

مفهوم سازمان يادگيرنده :

سازماني كه قابليت و توانايي مستمر براي تغيير و سازگاري  در خود پديد آورد سازماني يادگيرنده است همانطوري كه يك فرد مي آموزد ، سازمانها هم مي آموزند . همه سازمانها مي آموزند و يادمي گيرند چه آكاهانه يادگيري را انتخاب كنند و چه انتخاب نكنند اين امر يعني آموختن براي بقا و پايداري آنها يك پيش نياز است با وجود اين بعضي سازمانها يادگيري را بهتر از سازمانهاي ديگر انجام مي دهند سازان يادگيرنده سازماني است كه كاركنان آن همواره مي آموزند كه چگونه به طور جمعي ياد بگيرند و دانايي و توانايي خود را به هم هديه كنند و از خارج از سازمان هديه بگيرند در اغلب سازمانها وقتي كه خطا و اشتباهي رخ دهد فرا گرد اصلاح مبتني بر تجارب گذشته است و موازين و خط مشي جاري سازمان در مقابل در سازمانهاي يادگيرنده به هنگام وقوع اشتباه و خطا اصلاحات بگونه اي مستلزم تغيير هدف ها ، خط مشي ها و برنامه هاي جاري سازمان است سازمان يادگيرنده مفروضات و هنجارهاي سنتي سازماني را زير سئوال مي برد و فرض هايي براي يافتن راه حلهاي متفاوت براي مشكلات و جهش هاي چشمگير براي پيشرفت و بهسازي سازماني فراهم مي سازد .

ويژگي هاي يك سازمان ياد گيرنده

1-    فراديد ( چشم انداز ) مشتركي در آن وجود دارد كه همه اعضاء راجع به آن اتفاق نظر دراند و آن را قبول مي كنند اين چشم انداز روشن و با هدف و مورد احترام و قبول اعضاء است

2-    كاركنان سازمان شيوه هاي كهنه تفكر و روش هاي عادي انجام امور را كه براي حل مشكلات يا انجام دادن فعاليت هاي سازماني به كار مي برند به دور مي افكنند و از روش هاي نو براي حل مشكل استفاده مي كنند

3-   در سازمان يادگيرنده تفكر كردن ، خلاقيت ، نوآوري و تفكر اقتصادي حاكم است و هر عضو سازماني خود را موظف به اين فرايند براي پيشبرد سازمان مي داند

4-   اعضاي سازمان تفكر سيستمي دارند و همه فاگردها ، فعاليت ها و كاركردهاي سازماني و تعامل هاي با محيط را به‌عنوان بخشي از يك سيستم روابط متقابل تلقي مي كنند.

5-     كاركنان سازمان فارغ از واهمه و ترس از انتقاد يا تنبيه باز و صريح ارتباطات افقي و عمودي بين خود                     برقرار مي كنند .

6-    كاركنان فراتر از سود جويي شخصي . اميال شخصي و گرايش هاي شخصي و خانوادگي و محلي و گروهي در سطح متعالي براي دست يابي به فراديد و چشم انداز مورد نظر خود با همديگر كار مي كنند .

مدارس در آموزش و پرورش و سازمانهاي خدماتي متعهد به تدريس و يادگيري هستند هدف نهايي يك مدرسه يادگيري دانش آموزان و خروج آنها به عنوان محصول نهايي است در واقع موجوديت مدرسه مبتني بر چنين فعاليتي است مدارس بايد جاهايي باشند كه در آنها شركت كنندگان پيوسته مي توانند ظرفيت هاي خود را براي خلاقيت و نوآوري نتيجه گيري و موفقيت توسعه دهند . جاهايي كه الگوهاي نوين تفكر كردن تشويق مي شوند خواست هاي جمعي پديد مي آيند . اعضاء ياد مي گيرند كه با هم به يادگيري بپردازند قابليت هاي خود را براي نوآوري و مشكل گشايي آشكار سازند . سرانجام در يك تعريف تكميلي سازمان يادگيرنده سازماني است كه اعضاء آن هدفها و مقاصد مشتركي را پيگيري مي كنند با يك نوع تعهد جمعي و گروهي به طور منظم ارزش آن هدفها و مقاصد را ارزيابي  مي كنند ، دائماً درحال مقايسه عملكرد خود با گذشته با سير مدارس و با منطقه و استان و كشور هستند .

در صورت لزوم به اقتضاء آن را اصلاح ، تعديل ، حذف مي كنند و بطور مداوم روش هاي اثر بخش تر و كارآمدتري را براي رسيدن به آن هدفها پديد مي آورند . براي اينكه مدارس به سازمانهاي يادگيرنده اثر بخش تبديل شوند آنها بايد از امر تدريس  يادگيري وتوجه به محصول نهايي يعني دانش آموزان حمايت كنند و انطباقا و سازگاري سازماني را تقويت نمايند فرهنگ وجو سازماني باز همكاري زا و خود تظيم كننده داشته باشند ساخت و كار هايي نظير رهبري تحول زا ، ارتباط باز و مداوم ، تصميم گيري مشاركتي .به ايجاد تداوم يادگيري سازماني در مدارس و سازمان يادگيرنده كمك كنند سازمان يادگيرنده بايد نه فقط ظرفيت و استعداد پاسخگويي مؤثر به مشكلات روز بلكه توانايي پاسخگويي به مسايل نوظهور مربوط به اثر بخشي مدرسه را داشته باشند.

سازمان يادگيرنده مورد نظر در اين طرح سازماني است كه در آن هر كلاس يك مدرس و هر معلم يك مدير و هر دانش آموز يك محقق و پژوهشگر باشدو در آن هر اولياء يك مشتري دانا و هر مدير يك رهبر آموزشي و هر مدرسه يك سازمان يادگيرنده باشد . 

هرمربي يك الگوي اخلاقي

درساختار نظام آموزش و پرورش درهر كشوري ودرمراحل مختلف وبعد از انقلاب وتغيير حكومتي متناسب با هداف آن نظام خواهد بود درايران نيز ساختار آموزش و پرورش قبل از انقلاب وبعد از انقلاب كاملاً متفاوت است وشايد تفاوت عيني وقابل درك آموزش و پرورش قبل از انقلاب وبعداز انقلاب علاوه برمحتوي كتب درسي واهداف دوره هاي تحصيلي درمعاونت پرورشي وزارت آموزش و پرورش خلاصه نمود معاونت پرورشي درنظام آموزش و پرورش كشور اسلامي ما نشانه دوهدف وامتياز اساسي است : 1-اسلامي بود آموزش و پرورش 2-اهداف دراز مدت درتعليم وتربيت فرزندان اين مرز وبوم كه فرداي اين جامعه را برعهده خواهند گرفت امتياز اساسي حوزه معاونت پرورشي درساختار آموزش و پرورش ومربيان پرورشي درمدارس توقعات جامعه واولياء را بالا برده وبا همان نگرش معنوي كه دراويل انقلاب درحوزه فعاليت پرورشي يعني قرآن ،سنت پيامبر وزندگي بزرگان دين وياران پيامبر ،امامان وصلحا وشهداء و...) امروز درنسل‌هاي آينده هم باقي خواهد ماند بااين‌نگرش هم مسئوليت كليه كاركنان آموزش و پرورش وهم مربيان پرورشي براي تحقق چنيني توقعي كه از طريق اولياء نسبت به نظام آموزش و پرورش وجود دارد همانند گذشته يك توقع منطقي ومورد نياز محسوب مي شود .طرح مدرسه بي نقص با مصاديق هرمربي يك الگوي اخلاقي شامل كليه مربيان پرورشي وورزشي وبهداشتي درواحدهاي آموزشي مي شود.

انتظارات اساسي از مربيان پرورشي ،ورزشي وبهداشتي

1-ايجاد زمينه پذيرش مسايل ديني واعتقادي واخلاقي

2-تلاش درجهت تفسير وتجزيه وتحليل وضعيت جامعه وهدايت دانش‌آموزان

3-ايجاد انگيزه دربين دانش‌آموزان درخصوص ضرورت آگاهي از مسايل ديني ،سلامتي روحي ورواني

4-آگاه نمودن دانش‌آموزان به ارزش وقت درزندگي

5-ارتباط صميمي همراه با اعمال روش‌هاي تربيتي درجهت ارتقاء توان دانش‌آموزان دربعد اخلاقي وجسمي وروحي

6-آموزش دين واخلاق با عمل وتعهد نه با شعار وسخنراني

7-آگاه نمودن دانش‌آموزان درزمينه هويت ملي وديني ومذهبي

8-هدايت دانش‌آموزان درجهت بروز خلاقيت ونوآوري

9-راهنمايي دانش‌آموزان درمسير درست زندگي وكسب مهارت زندگي

10-ايجاد زمينه استفاده از كليه عوامل آموزشگاه درجهت تقويت وتحقق اهداف اعتقادي ،اخلاقي و...

راهكارهاي اجرايي مورد نظر

1-ارتباط صميمي با همه كاركنان آموزشي به منظور اطلاع دهي واطلاع گيري از وضعيت دانش آموزان وبررسي زمينه‌هاي فعاليت پرورشي

2-ايجاد ارتباط با تمامي دانش‌آموزان وشناسايي استعداد آنان درفعاليت‌ها (ورزشي ،فرهنگي ،هنري و...)

3-حضور فعال درجلسات شوراي مستمر ،شوراي مدرسه .

4-همكاري با مدير درنظم برنامه سالانه مديران ودرج امور تربيتي دربرنامه سالانه

5-آموزش دانش آموزان به كارهاي تيمي وگروهي وتشكيلاتي

6-بررسي راههاي تحول آفريني درارتقاء فعاليت‌هاي پرورشي وانتقال آن به مدرسه

7-ايجاد انگيزه رقابت سالم دردانش‌آموزان

8-تشكيل كلاس قرآني وبرگزاري مسابقات فرهنگي وهنري دربين دانش‌آموزان

9-هدايت وراهنمايي دانش‌آموزان وارتقاء مهارت زندگي آن شخصي ،خانوادگي واجتماعي

                                           پروژه مدرسه بي نقض

     در آموزش وپرورش ناحيه 2 شهرستان سنندج مهر 1386

عزت نفس و روشهاي افزايش آن در دانش آموزان

                                    مقدمه :

 مدرسه جايگاه اصلي تجلي و بروز هرگونه برنامه‌ريزي و تصميم گيري در آموزش و پرورش است و كلاس‌هاي درس هنوز هم در تمامي دنيا محل اصلي و اساسي تعليم و تربيت براي  كودكان ، نوجوانان و جوانان محسوب مي‌شود با وجود پيشرفت هاي سرسام آور هنوز هيچ جاو هيچ چيزي نتوانسته است جاي كلاس و مدرسه را در آموزش و تربيت دانش‌آموزان و دانشجويان بگيرد. ارزشيابي عملي و واقعي سياست‌هاي آموزش و پرورش وميزان تحقق اهداف نظام آموزش و پرورش بصورت كلي و دوره‌اي در مدارس و توسط دست اندركاران آن انجام مي‌پذيرد . توجه به انجام طرح‌هاوبرنامه‌هاي متنوع مبتني بر ارتقاء جايگاه مدرسه‌و كلاس و ارزشيابي از كميت و كيفيت فعاليت‌هاي موجود امري ضروري است .

كلاس‌هاي درس در واقع اولين و مهمترين پايگاه آموزش و پرورش است جايي كه فرايند ياددهي و يادگيري درآن اعمال مي‌شود و معلم كه در كلاس‌هاي درس در مقام يك نبي به دانش‌آموزان آموزش چگونه زيستن و چگونه با هم زيستن و چگونه در كنار هم و باهم زيستن در دنياي پيشرفته جديد و رقابت علمي در سطوح مختلف را مي‌آموزند بايد اين مكان متناسب با نيازهاي روز و رقابت‌هاي فردا در سطح جهاني باشد . ما امروز براي مجموعه عظيم از اين جوانان و نوجوانان و كودكان كه مردان و زنان و مديران و معلمان فرداي اين جامعه هستند تصميم مي‌گيريم بدون شك هيچ تصميم ما دراين رابطه بي تاثيرنخواهد بود چه بسا كارها و فكرهايي كه انجام ندادن آنها و عدم تفكر در آنها بسيار مفيد باشد و چه بسا فكري نو و پيش‌بين منطقي و علمي بتواند بهترين اثر مثبت را برجاي بگذارد . و مفيد واقع شود كه اميد است اين پيشنهاد و از جمله تفكرهاي مثبت در اين زمينه و اجراي آن اقدامي مفيد و موثر در روند آموزش و پرورش باشد .

انشاءالله

 اهداف مورد نظر

1-استفاده از امكانات و تجهيزات درزمان مخصوص هر درس در  جهت ارتقاء كيفيت هر پايه و رشته

2-جلوگيري از اتلاف وقت دبيران و دانش‌آموزان در كلاس

3-جلوگيري از اتلاف هزينه سرانه دانش آموزي در مدارس و عدم توزيع استفاده صحيح از آن

4-اجراي نظام آموزشي به طريق دانشگاهي جهت تقويت دروس پايه در ابتدايي و راهنمايي

5-آگاهي دادن به دبيران در خصوص نيازها و تاكيد به استفاده از امكانات موجود و ايجاد رقابت در بين دانش‌آموزان

6-ارتقاء كيفيت و هدايت دانش آموزان به تحقيق و پژوهش  در هر پايه و درس

7-رضايت اولياء دانش‌آموزان از شيوه تدريس با امكانات و تجهيزات

8-تأكيد درجهت  تحقق اهداف نظام آموزش و پرورش و مواد هشت گانه آن در هر دوره تحصيلي

9-تجهيزمدارس‌هنگام‌احداث‌وجلوگيري‌ازاتلاف‌وقت‌مديرودبيران‌ومعلمان‌درطول‌سال‌تحصيلي و حتي دروه تحصيلي  

10-ايجاد عدالت آموزشي براي دانش‌آموزان هردوره كه جزء وروديان محسوب مي‌شوند .

11-جلوگيري از افت تحصيلي در هرپايه و دروس از طريق تقويت پايه قبل و دروس در سنوات قبل

12-رعايت استاندارهاي هر پايه و رشته و تقويت فرهنگ توجه به استانداردها .

13-ايجاد زمينه در جهت استفاده دبيران و معلمان ازتجهيزات و امكانات موجود .

14- راه اندازي كتابخانه شخصي دانش آموزان و آموزش مطالعه و هدايت و راهنمايي آنان به تناسب سن

15- راه اندازي كتابخانه و تجهيز كتابخانه به كتاب هاي كمك وراهنماي معلمان در هر پايه و رشته

 طبق اين پيشنهاد واحدهاي آموزشي در دست احداث در سطح شهر بر اساس ساختار دروس در دوره راهنمايي احداث مي شوند و طبق محتواي دروس تكميل خواهند شد . فضاي فيزيكي مورد نياز در مدارس راهنمايي به شرح ذيل مي باشد .

1- كلاس درس علوم تجربي : با حذف آزمايشگاه در مدرسه و صرفه جويي يك نفر نيرو و يك فضا كلاس علوم تجربي طوري طراحي و احداث گردد كه ضمن وجود كلاسي جذاب كليه امكانات آزمايشگاه در همان كلاس در 3 پايه تحصيلي مستقر گردد و ساير وسايل و امكانات سمعي و بصري از جمله تلويزيون ، سي دي ، ويدئو ، رايانه و ... ) كتابخانه دانش آموز ، كتابخانه دبير علوم تجربي جهت تقويت فرايند يادگيري و ياددهي فراهم گردد

2- كلاس درس رياضي : در كلاس درس رياضي هم كليه تجهيزات و امكانات مورد نياز درس رياضي در پايه هاي اول و دوم و سوم در اتاق رياضي مستقر شوند بر اساس اين پيشنهاد كه يك نوع مدل نظام دانشگاهي است به جاي ثابت شدن دانش آموزان در كلاس ها و چرخيدن معلمان بر عكس دبيران در كلاس ها ثابت هستند و دانش آموزان در هفته يازده كلاس را بر اساس رشته  مي چرخند .

3- كلاس درس علوم اجتماعي : در كلاس درس علوم اجتماعي نيز بر اساس محتوي كتابها در 3 پايه تجهيز و به امكانات سمعي و بصري ، كتابخانه ويژه دانش آموزان 3 پايه در درس مذكور و كتابخانه ويژه درس علوم اجتماعي مجهز خواهد شد .

4- كلاس درس ديني و قرآن : كلاس به امكانات مورد نياز درس مربوطه مجهز خواهد شد و در اين كلاس بر اساس استانداردهاي تعيين شده توسط هيأت هاي علمي مجهز مي گردد .

5-ساير كلاس ها بر اساس دروس مثل ورزش ، عربي ؤ زبان خارجه . ادبيات ، هنر ، حرفه و فن ، تجهيز و تكميل خواهند شد و هر سال بر نياز حديد از نظر امكانات در هر درس  تأمين مي گردد.

6- نماز خانه : بابافت مسجد احداث شود و امكانات مورد نياز از جمله دستشويي ، وضو خانه و . . .

7- دفتر دبيران : با امكانات مورد نياز از جمله تلويزيون ، سي دي ، ويدئو ، راديو ضبط و  .. .

8- دفتر مدير مدرسه و اتاق جلسات با تجهيزات كامل و مورد نياز در دوره راهنمايي

9- آبدارخانه با امكانات مورد نياز از نظر بهداشتي و . . 

10- اتاق امور اداري يا دفتر دار مجهز به رايانه ، كمد بايگاني و  .. 

11- بايگاني كمدهاي بايگاني و امكانات نگهداري مدارك و پرونده ها

12- انبار جهت وسايل نيمه اسقاطي و . . .   

13-زمين ورزش و خط كشي زمين ها ي ورزشي در بعضي رشته هاي ورزشي در حياط آموزشگاه

  بيان وضعيت فعلي كلاس هاو مدارس در دوره هاي تحصيلي

وضعيت فعلي از نظر فيزيكي و تجهيزات در واحدهاي آموزشي و كلاس ها با تغييرات بسيار جزئي همان وضعيت  و تجهيزات قبل از انقلاب و يا اوايل انقلاب است مدارس امروز از چندين كلاس تشكيل شده است كه در  هر كلاس با وجوديك تخته سياه چند ميز و نيمكت تعدادي دانش آموز و معلم مربوطه فعاليت مي كند و خاطرات ما از كلاس ها در قبل از انقلاب و اوايل انقلاب تا امروز يك خاطره است اما از نظر محتوا اهداف و صلاحيت هاي معلم و نگرش دانش آموزو اولياء  و اهداف نظام آموزش و پرورش تغييرات بنيادي ايجاد گرديده است كه تغيير چدي و اساسي در ساختار فيزيكي هم يك ضرورت محسوب خواهد شد تا با تغييرات محتوايي و هدفي هماهنگ و همسو گردد  

 وضعيت نو در ساخت مدارس و كلاس ها

در وضعيت قبلي هر مدرسه داراي كلاس هايي است كه در آن امكاناتي مشابه گذشته وجود دارد و از نظر بافت و تيپ در چند دهه بعد از انقلاب تغييرات چنداني از نظر فيزيكي مشاهده نمي شود  اما در وضعيت فعلي و پيشنهاد مورد نظر كلاس هاي هر مدرسه بر اساس محتواي كتب درسي و تناسب سن دانش آموزدر هر پايه و رشته تحصيلي احداث خواهد شد و معلم در هر كلاس در دوره ابتدايي و رشته ها در دوره راهنمايي از تجهيزات و امكانات متناسب آن تجهيز و تكميل خواهد شد . معلم و دبيران هر رشته كه شرح آن در روش هاي اجرايي توضيح داده مي شود مي توانند از امكانات موجود در هر كلاس كه شامل آزمايشگاه ، كارگاه ، وسايل سمعي و  بصري و ساير تجهيزات مربوط به هر درس و هر پايه با وسايل ورزشي به تناسب سن و نياز دانش آموز و كتابخانه بخصوص دانش آموزان و كتابخانه ويژه هر معلم پايه و هر دبير رشته در دوره راهنمايي است استفاده و با دانش آموزان ارتباط برقرار كنند

بر اساس اين پيشنهاد مدارس دوره هاي تحصيلي ابتدايي و راهنمايي بر اساس محتوا،كلاس ، اهداف دوره تحصيلي احداث و كليه امكانات و تجهيزات مورد نياز در هر پايه و رشته و با استانداردهاي تعيين شده تجهيز مي گردد .

الف : مدارس دوره ابتدايي

ساختار فيزيكي و تجهيزات مورد نظر در واحدهاي آموزشي دوره ابتدايي به شرح ذيل است .

1- كلاس اول ابتدايي  به عنوان نمونه :

كلاس اول ابتدايي در دوره تحصيلي مربوطه به تناسب تراكم كلاس ها 25 الي 30 نفر احداث و كليه تجيهزات مورد نظر در دروس مورد نظر در ابتدايي به شرح ذيل و استانداردهاي تعيين شده تجهيز و تكميل گردد .

درس علوم : كيت علوم پايه اول و ساير وسايل و امكانات مورد نيازو تجهيزات مورد نظر درس علوم و . ..   

درس رياضي : كيت رياضي و ساير وسايل و امكانات مورد نياز و تجهيزات مورد نظر درس رياضي و كليه وسايل سمعي و بصري

درس فارسي : لوح هاي آموزشي و كتاب هاي راهنما و . ..    

درس هنر : دفتر هاي نقاشي عملي دانش آموزان و وسايل خطاطي ، نقاشي و فعاليت هاي فرهنگي و هنري  

درس ورزش : وسايل ورزشي نظير توپ ، طناب بازي و شطرنج و  ..  به تناسب سن دانش آموزاول ابتدايي

دروس ديني و قرآن و پرورشي بر اساس سن و نياز دانش آموز كتاب هاي كمك آموزشي،نوار،سي دي و . .

كتابخانه : كتابخانه شخصي دانش آموزان اول ابتدايي بر اساس رده سني دانش آموزان پابه اول كتابخانه شخصي هر پايه معلم در كلاس  بر اساس روش هاي تدريس نو كتاب مطالعه از نظر روان شناسي و رزشي و علمي و تربيتي بر اساس نياز معلم و آموزش دانش آموزان

در هر كلاس كابيت هاي مربوط به آزمايشگاه و كيت هاي علوم و وسايل ورزش و كتابخانه ويژه معلم و دانش آموز نصب و تجهيز شود.

2- كلاس پايه دوم و سوم و چهارم و پنجم : بر اساس تعداد دروس و تراكم دانش آموزان و طبق موارد  ضروريات پايه اول در هر پايه احداث و تجهيزات مربوطه بر اساس سن دانش آموزو نياز معلمان در هنگام احداث واحدهاي آموزشي و استانداردهاي تعيين شده در هر پايه تحصيلي كه ضميمه مي باشد تجهيز و تكميل گردد 

در هر كلاس درس در هر پايه در دوره تحصيلي ابتدايي علاوه بر امكانات و تجهيزات مورد نظر و فرم هاي ضميمه تجهيز كلاس ها به وسايل سمعي و بصري الزامي است از جمله راديوضبط ، ويديو ، سي دي ، تلوزيون و رايانه

3- نماز خانه مدرسه :سبك احداث نماز خانه ها در مدارس همانند مساجد باشد ضمن توجه به بافت فيزيكي از نظر امكانات وضو از جمله دستشويي و ضو خانه در كنار نماز خانه يك ضرورت و در ايجادانگيزه و تسهيل در امر نماز دانش آموزان مؤثر خواهد بود .

4- دفتر مدير مدرسه : كه لازم است از نظر امكانات تشكيل جلسات و هماهنگي طوري طراحي و احداث شود تا بتوان از اين محل به عنوان  اتاق جلسات و هماهنگي و شوراي معلمان شوراي مالي و شوراي انجمن اولياء و مربيان و . .. .

5- دفتر آموزگاران : مجهز به همه امكانات مورد نياز معلمان از جمله : تلويزيون ، يخچال ، رايانه ، راديو ضبط و ساير وسايل و امكانات جهت استراحت و تبادل نظر همكاران در زنگ هاي تفريح

6- دفتر امور اداري يا دفتري : و تجهيز به امكانات مورد نياز از جمله كمد هاي بايگاني ، رايانه و . . . و بايگاني

7- آبدرخانه : و. تجهيز آن به امكانات مورد نياز

8- فروشگاه آموزشگاهي : در طبقه اول و متناسب با نياز دانش آموزان

9- زمين ورزشي مناسب و اجراي خط كشي در رشته هاي واليبال ، فوتبال و بسكتبال و . . . 

مقدمه :

یکی از روشهای بسیارموثر در تربیت ، تشویق کارهای خوب دانش آموزان است . هر انسانی طبعا خودش را دوست داشته و میل دارد شخصیت خود را کامل تر کند و دیگران به شخصیت وجودی او پی ببرند و از او قدر دانی و از کارهای خوب او تشکر نمایند ، اگر مورد تحسین قرار گرفت هر چه بیشتر به خوبی متمایل می گردد . شکی نیست که اولیا و مربیان چیزی جز خیر و صلاح و سلامت نمی خواهند ولی او آن را درک نمی کند . بدین نظر محرکی چون تشویق برای به حرکت در آوردن او به

سوی هدف مورد نظراست  .

توضیح مساله :

آنچه موجب شد که در مورد آن بنویسم و در این زمینه تحقیق کنم این بود که وقتی در سال تحصیلی  85/84به موجب ابلاغ تعیی شده به مدرسه ی راهنمایی شرافت رفتم و از نزدیک با دانش آموزان و متوجه عملکرد آنها شدم بعد از گذشت دو ماه دو مسئله بسیار مرا  متعجب و حیران کرده بود که می توانم اعتراف کنم که در طی 23 سال خدمت آموزشی با چنین مواردی مواجه وب خورد نکرده بودم .

1 . شاوغی و بی انضباطی بیش از حد رکثر دانش آموزان در دوره ی سال اول راهنمایی .

2 . عدم توجهو داشتن  انگیزه ی درس خواندن .

نتیجه کیری :

پس از گذشت چند ماه عملکرد بسیار خوبی در پاسخ به سوالات مطرح شده در حیطه ی شناختی توسط دانش آموزان   دیده می شد ونه تنها دانش آموزان از این کار لذت می برند بلکه خودم نیز تا حدودی اعتماد به نفسم زیاد شده بود  . وقتی نحوهی درس خواندن دانش آموزان را با سه ماه قبل مقایسه می کردم احساس لذت و خوشحالی می کردم و به و ضوح تاثیر  این راه حل جدید در عملکرد دیده می شد .

مقدمه

بدون شک هدف از تربيت و آموزش در عصر جديد که به عصر ارتباطات و اطلاعات شهره يافته با گذشته تغييرات اساسي و بنيادين کرده و با شتاب گرفتن توسعه علوم و اطلاعات و نيز دستگاههاي ارتباطي همچون ماهواره ها ، روزنامه ها، راديو و تلويزيون و از همه مهم تر اينترنت پايگاه علمي معلم را به عنوان يگانه دارنده دانش و معرفت متزلزل ساخته است.

بيان مساله

درس علوم اجتماعي از جمله دروس تخصصي رشته ادبيات و علوم انساني بوده که در هفته 4 ساعت به تدريس آن اختصاص يافته است. هدف اين کتاب آشنايي دانش آموزان با نظام جهاني و روابط کشورها با هم از حيث اقتصادي، سياسي، فرهنگي و افزايش اطلاعات از ساخت نظام جهاني است. 

در کلاس درس اينجانب حداکثر 30 دانش آموز حضور داشته که بايد کتاب را در طول يک ترم و با هفته اي 2 جلسه (4 ساعت) تدريس نمايم. در جلسه اول پس از ارائه توضيحي کلي پيرامون اهداف کتاب و درس شروع به تدريس مطالب کتاب و توضيح مفاهيم و عناوين نمودم و بدون وقفه، تمام تلاش خود را بر آن استوار ساختم تا بتوانم آن قسمت مورد نظر را به خوبي تدريس کنم اما:

هر چه بيشتر توضيح داده و پيش مي رفتم بيشتر متوجه سکوت کلاس درس و به نوعي عدم پويايي و احساس رضايت خودم مي شدم ، به عبارتي ديگر نگاههاي معنادار دانش آموزان حاکي از يکسري واقعيت هاي ملموس و زنده بود، فلذا پس از پايان تدريس و در فاصله چند دقيقه مانده به زنگ ضمن صحبت با دانش آموزان متوجه شدم که تدريس اين چنيني زياد مفيد فايده نخواهد بود و اين وضعيت فقط باعث خستگي دانش آموزان و سنگيني کلاس و مطالب براي آنان مي گردد. بنابراين احساس کردم بايد در شيوه تدريس و ارايه مطالب تغيير و تحولي ايجاد کرده و به  شيوه اي کلاس اداره گردد تا ضمن تحقق اهداف درسي حضور و مشارکت دانش آموزان در جريان درس فراهم گردد.

نتيجه گيري

با امعان نظر باينکه بنده روش فوق را از همان جلسات اول با مشاهده خستگي مفرط دانش آموزان از گوش دادن صرف به مباحث و توضيحات درسي و هم چنين با جمع آوري اطلاعات و انجام نظر خواهي از دانش آموزان جهت حل اين مشکل شروع کردم ، دلايل منطقي و قابل قبولي براي احساس خستگي و بي رغبتي در کلاس وجود داشت . لذا برنامه شرح داده شده بر پايه تشخيص مشکل و جمع آوري اطلاعات تنظيم شد، هر چند: در ابتدا مشکلاتي خاص خود را نمودار کرد اما با تداوم برنامه و آشنايي بيشتر دانش آموزان با اهداف طرح به تدريج از وضعيت موجود فاصله و به طرف وضع مطلوب و ايده آل در کلاس حرکت شد.

براي اينجانب خيلي جالب و لذت بخش بود که توانستم با برنامه تنظيمي بخشي از بي علاقگي دانش آموزان به کلاس و درس را از بين برده و ضمن افزايش مشارکت بچه ها در فرايند تدريس و واگذاري مسوليت ها مسوليت ها به آنان ، تقويت مهارتهاي ارتباطي- مهارت سخنراني و کنفرانس و هم چنين مطالعه روزنامه ، آگاهي از اخبار و تحولات جهاني و تحقيق و جستجو در اينترنت در ارتباط با مباحث کتاب و دروس را هم در نتيجه روش جديد شاهد باشم .

مقدمه:

انفجار دانش در علوم وفناوری و توسعه آن به کلیه شئون زندگی انسان و از جمله به حوزه تعلیم و تربیت موجب شده که نظام های آموزشی نیز در فناوری های جدید برای توسعه اشکال جدید آموزشی مانند آموزش باز و آموزش مجازی استفاده کنند . به علاوه ورود رایانه ها به نظام آموزش، یادگیری را تحت تاثیر قرار داده است.

طر ح مساله

13 سال با کلاس هایی مواجه بودم که فقط می توانستم وارد انها شوم و مطالبی را یا با استفاده از نقشه یا به صورت سخنرانی برای دانش آموزان توضیح دهم و این رانیز درک می کردم که از 30 نفر دانش آموز ممکن بود فقط چند نفری حواسشان به کلاس باشد و گوش دهند چون کاملا مشخص بود با خمیازه هایی که یکی پس از دیگری آغاز می شد و یا با ورقه هایی که جلو دستشان می گذاشتند و آن را خط خطی میکردند می توانستم این را بفهمم که کلاس اصلا برایش جالب نبود و درک بعضی از مطالب بسیار برایشان مشکل بود این بود که تصمیم گرفتم تا جایی که می توانم تنوعی را در کلاس ایجاد نمایم.اما بهتر بود که مسئله را با خود دانش آموزان در میان بگذارم بنابراین مسئله را با نماینده تمام پایه ها مطرح کردم به این شکل که : آیا اگر ما یک کلاس جداگانه (تخصصی) برای علوم اجتماعی داشته باشیم جذابیت درس بیشتر خواهد شدیا نه؟

ابتدا در مورد این سوال فکر کنید و بعد با مشورت با هم کلاسی هایتان جواب را به من بدهید و سپس با مدیر مدرسه نیز صحبت کردم و او از من فرصت خواست.

خلاصه در نیمه دوم آبان ماه مدیر گفت که با تخصصی کردن کلاس ها موافق است و دانش آموزان نیز نظر موافق داشتند.

نتیجه گیری:

پس از گذشت یکسال دانش آموزان من دیگر مانند سال های قبل غیر فعال نبودند بلکه با دید باز به مسائل نگاه می کردند و درس علوم اجتماعی نیز دیگر حفظ کردن یک سری مفاهیم مستقل و اسامی اشخاص و جاها و مکان ها نبود بلکه دانش آموزان کاملا در کلاس ملموس با واقعیت های تاریخی و جغرافیایی و اجتماعی برخورد کردند ودر حد خود آنها را درک کردند. پس می توان چنین نتیجه را خلاصه کرد: با استفاده از جذابیت و تخصصی کردن کلاس روح تازه ای به کلاس علوم اجتماعی بخشیدم

مقدمه

ذهن هر انسان کهکشان ناشناخته اي است که دايما در حال زايش و آفرينندگي است. بي شک همين قدرت توليد فکر و روح آفرينندگي است که انسان را از ديگر موجودات ممتاز ساخته است وديعه الهي که تنها اشرف مخلوقات را درخور استيا امانتي که کوهها و زمين و آسمان را ياراي برتافتن آن نبود.

بيان مساله

ما دو آموزگار پايه سوم و پنجم تصميم گرفتيم در طول سال در درس ديني هماهنگ عمل کنيم و مدت 15 تا 20 سال است که با مسائل آموزشي سروکار داشته اين و مدت 3 سال در يک اموزشگاه پسران دوره ابتدايي به تدريس مشغول هستيم در اين مدت کلاس درس ديني هم مثل اکثر کلاسها چندان مورد استقبال قرار مي گرفت و هر جلسه در مورد زندگي يکي از پيامبران خدا بحث مي کرديم و براي جلسه بعد از دانش آموزان خواسته مي شد در مورد زندگي يکي از پيامبران يا اصحاب پيامبر هر چه مي توانند اطلاعات جمع کنند و بصورت تحقيق در کلاس ارائه دهندو دانش آموزان اين کار را انجام مي دادندو نمره تحقيق را کسب مي کردند و در حين ارائه تحقيق از آنها مي خواستيم به مطالب دوستانشان توجه کافي بنمايند و اين کار اصولا با شور و شوقي خاص صورت مي گرفت و کلاس از نشاط خوبي برخوردار بود و ساعت درس ديني بصورت داستان گفتن چند جلسه اي طي مي شد. اين وضعيت براي دانش آموزان خوشايند بود و تصميم گرفتم تا جايي که مي توان اين وضع را ادامه دهم و باعث شد براي انشا هم از اين گونه موضوعات استفاده کنم که دانش آموزان مجبور شدند همراه خانواده اگر يک نکته هم شده است با ديگران مشورت کنند با مراجعه اولياء مشخص شد که اوليا هم به تکاپو افتاده اند و مسائل دين که مطرح مي شد به خانواده انعکاس پيدا کرده است و موثر هم بود و باعث شد دانش آموزان چون دنبال داستانهاي پيامبران رفته بودند با چند داستان برخورد کرده بودند و دانش آموزي بود که در طول سال به علت آشنايي با انجام و مطالب مورد نظر سه مورد تحقيق ديني به کلاس ارائه داده بود و جالب اين است که چون مطالب براي خود و خانواده شان نکته هاي تازه اي داشت در کلاس همين نکته هاي مطرح مي شد و اطلاعات دانش اموزان در اين زمينه هم بيشتر مي شد.

نتيجه گيري

با توجه به روشهاي مختلفي که جهت آشنايي و ايجاد انگيزه دانش آموزان در مفاهيم درس ديني و توجه کافي همکاران مدرسه در اين زمينه که با اجراي مواردي همچون توجه به نماز و گفتن به موقع اذان و تعيين قاضي در کلاس که قضاوت بچه هاي را به عهده بگيرد و هر مدت يکبار قاضي کلاس عوض مي شدو قضاوت را به افراد خوش اخلاق و مورد پسند شاگردان مي داديم و با همکاري همديگر تحقيقات بسياري تهيه کرده بودند و با داستانهاي پيامبران ، امامان و اصحاب اشنايي بيشترپيدا کرده و اظهار مي کردند يا از طريق اولياي بچه هاي کلاس نکاتي را به مدرسه منعکس کرده بودند باعث شده بود که والدين بچه هاي ديگر معترض باشند که چرا در همه کلاسها در زمينه بحثهاي ديني اين گونه کار نمي شود. اين شيوه تدريس که به طور مرتب هر قسمت از برنامه را به يک زنگ کلاس اختصاص داده بوديم بسيار شيرين و جذاب و موفقيت آميز بود. در زنگ انشاء مناسبتهاي مختلف در مورد امامان و اصحاب و مناسبتهاي ديني انشاء مي نوشتند. در زنگ قرآن تمرين حفظ و معني سوره هاي کتاب و حفظ پيامهاي قرآني در درسهاي هديه در مورد پيامبران و اصحاب و آشنايي بيشتر با دين تحقيقاتي در زمينه هاي مختلف ارائه مي شد . در زنگ اجتماعي هم در مورد رعايت حقوق همديگر و احترام به ديگران از جمله پدر و مادر، دوستان و ... با انجام اين فعاليتها و برنامه ريزي که در اول سال شروع کرده بوديم باعث شد که اطلاعات کافي را به دانش آموزان داده باشيم.

بازنگري مداوم در نظام آموزشي يک پيامد طبيعي در عصري است که پيشرفت علمي حيرت آور نصيب بشر شده است در يک رويکرد نظام دار به آموزش و پرورش در مي يابيم راهبردهاي ياد دهي – يادگيري و پيشرفت تحصيلي دانش اموزان تا کنون دو گرايش اساسي را تعقيب کرده اند:

الف: رويکرد نظري و فرايند ياددهي يادگيري

ب- مطالعه فرايند ياددهي – يادگيري در کلاس درس

بيان مساله

من در سال 78-79 در روستاي سنگ سفيد واقع در جاده کرمانشاه مشغول به تدريس بودم در اين سال تدريس در پايه پنجم به من واگذار شد. که وضعيت درسي کلاس پنجم در درس فارسي زياد رضايت بخش و مطلوب نبود بعد از مدتي کار و تکرار فارسي پايه چهارم متوجه شدم که دانش آموزان در کلاس در خواندن و تلفظ کردن خيلي ضعيف هستند و موضوع را با مدير دبستان در ميان گذاشتم و او نيز در اين زمينه پيشنهاد هايي براي ياددهي و يادگيري و پيشرفت تحصيلي و مسائل تحصيلي دانش آموزان به من ارائه داد و گفت بايد راه حل و فکري در اين مورد اتخاذ کنيم و پيشنهاد مدير مدرسه اين بود که از اولياء دانش آموزان دعوت به عمل بيايد که به مدرسه بيايند و آنها را در اين مورد آگاه نمايم که وضعيت دانش آموزان در درس زبان فارسي داريم کتاب کلاس چهارم چند درس مرور نمايم و قواعد و قوانين چگونه تلفظ کردن صداها را به دانش آموزاننشان بدهم و سعي کنند در هنگام خواندن درست تلفظ نمايند. بنابراين در يک اقدام پژوهي پس از بررسي و مشخص نمودن دلايل ضعف دانش آموزان با ارائه ي روش ها و راهکارهاي کارساز و جديد زمينه پيشرفت تحصيلي آنها را فراهم کنم به همين دليل خود را با 4 آغاز کردم. 1- دانش آموزان از نظر مهارتهاي تحصيلي و نيز توجه کردن به درس معلم ضعيف هستند 2 –اوليا دانش آموزان نظارت کافي و وافري بر فرزندان خود ندارند 3- آموزشگاه عوامل موثر براي پيشرفت تحصيلي دانش آموزان را فراهم ننموده است 4- تعويض مکرر معلمان در طول سالتحصيلي و ناتواني بعضي از دانش آموزان به منظور سازگاري با روش تدريس و خصوصيات معلم ممکن است در مقاطع آموزشي پائين تر.

نتيجه گيري

با شناسايي عوامل جديد ديگر و تلفيق آن با روش هاي گذشته از يکنواختي روش ها جلوگيري کنيم و امکان پيشرفت تحصيلي را در دانش آموزان را هر چه بيشتر و بهتر فراهم نمائيم. و همچنين تلاش جهت ايجاد موفقيت در دروسي که دانش آموز در آنها دچار نگر منفي ناشي از عدم موفقيت در آن است تا به تصويري مثبت نسبت به توانائي خود در آن مورد يا ديگر مطالب درسي دست يابد زيرا يادگيري همراه با موفقيت به ايجاد انگيزه منجر مي شود. و بالاخره برقراري رابطه بين مطالب کتب درسي با واقعيات زندگي ، در ايجاد انگيزه موثر است.

مقدمه

آنچه مسلم است اين است که اولين جامعه اي که فرد با تولدش در آن قدم مي گذارد خانواده است که هم مي تواند کانون گرم و مناسب و سازنده اي براي فرد باشد و موقعيتهاي مثبتي را در زندگي او ايجاد کند و هم مي تواند منشا تمام نابسامانيها و مشکلات در زندگي فرد شود.

بيان مساله

در شهريور ماه سال 78 از آخرين دانش آموزي که ثبت نام کردم سارا بود که هيچگاه آن روز را و آن دانش آموز مظلوم را فراموش نخواهم کرد.

شور و شوق عجيبي در چشمان سارا ديده مي شد که معلوم بود بر خلاف ميل پدرش علاقه شديدي به درس خواندن داشت و مادرش اظهار مي داشت که شيون و زاري و التماس سارا سبب شده بود که پدرش با ثبت نام او در پايه اول راهنمايي موافقت کند. سکوت را جايز ندانستم و سعي کردم با ارامش هرچه تمامتر پدر سارا را متوجه اشتباهش کنم و او را متقاعد کنم که سواد و تحصيل براي دختران لازم و ضروري تر است.

همزمان با بازگشايي مدرسه سارا نيز با لباسهايي رنگ و رورفته و کيفي کهنه و ... اما در مقابل پر شور و علاقه مند به درس و کلاس در مدرسه حاضر شد.

چند روزي از بازگشايي مدرسه نگذشته بود که گلايه معلمان و اعتراضات آنها و معاون مدرسه در مورد تاخيرها و غيبت هاي پي در پي سارا شروع شد و اين در حالي بود که خانه اش از مدرسه فاصله چنداني نداشت و هر چه از سارا علت تاخيرها و غيبت هايش را سوال مي کرديم با سکوت تمام اشکهايش سرازير مي شد و بس.

در اولين جلسه شوراي ارتقاء دبيران اظهار نمودند که سارا دانش آموزي علاقه مند به درس و مشق است و داراي استعداد خاصي است اما علاوه بر غيبت و تاخيرهاي پي در پي در کلاس خواب آلوده است و همين امر مرا بر آن داشت تا با کنجکاوي از زندگي پر از مشکل او سر در بياورم. با آدرسي که در دست داشتم محل زندگي اش را پيدا کردم انها در خانه اي کوچک و گلي زندگي مي کردند که شامل يک اطاق و يک راهرو و حياط بود. بدون هيچ گونه امکاناتي که 5 خواهر و برادر همراه پدر مادرشان با عزت نفس روزگار را مي گذراندند. در گوشه اتاق يک دار قالي ديده مي شد که سارا و خواهرش مجبور بودند هر روز در ضمن درس خواندن قالي بافي کنند تا بتوانند از اين طريق هم کمکي به درآمد خانواده بکنند و هم هزينه درس خواندنشان را تامين کنند چرا که درآمد پدرشان که کارگر فصلي بود کفاف زندگي 7 نفره آنها را نمي داد. خلاصه وقتي متوجه دليل خواب آلودگي و خستگي مفرط سارا شدم. علت غيبت ها و تاخيرهايش هم برايم روشن گرديد و بعد از صحبت با مادرش تصميم گرفتم در حد توانم از او و خانواده اش حمايت کنم و زمينه مطالعه و درس خواندن هر چه بيشتر را براي اين دانش آموز فراهم کنم.

نتيجه گيري

همکاري دبيران در جهت پيشبرد اهداف آموزش و پرورش و حضور مدير مدرسه در کنار دانش آموزان مشکلدار و آگاهي از وضعيت زندگي خانوادگي شان سبب بوجود آمدن موارد ذيل خواهد شد.

1-      جلوگيري از ترک تحصيل دانش آموزان مشکلدار و جلوگيري از کم رنگ شدن نقش آنها در سازندگي جامعه

2-      ايجاد عشق و علاقه به درس و تحصيل در اين گونه دانش آموزان

3-      توجه به خانواده هاي بي بضاعتي که عزت نفس بالايي دارند اما در فقر و محروميت به سر مي برند

4-      تقويت حس اعتماد به نفس و اميد در دانش آموزان تارک و بازمانده از تحصيل.

5-       کم رنگ شدن خطر ناهنجار شدن اين عزيزان در جامعه

6-      اميدوار کردن اين دانش آموزان به آينده اي درخشان و ايجاد انگيه و هدف در آنها

بیان  مساله:

در مهر ماه 1382 به کلاس 3/1 وارد شدم، همیشه در اولین جلسه شروع کلاسها عادت دارم که مقداری از حال و وضع و پیشینه علمی و اخلاقی دانش آموزانم (خصوصا جدیدالورود ها) بپرسم. بر طبق عادت مرسوم خودم در هنگام حضور و غیاب از معدل سال گذشته، نحوه قبولی آنها در خرداد یا شهریور تااندازه ای  وضعیت شغلی خانواده آنها پرسیدم و آنها در صورت تمایل خود به تمام يا بعضي از سوالات من پاسخ مي دادند. و من آنها را پيش خودم يادداشت مي کرد.

در اين هنگام نام يکي از دانش آموزانم را بنام ع.خ خواندم . او در آخر کلاس نشسته بود و يکي از افراد مهاجر بود. او به من اعتنايي نکرد. دوباره اسمش را صدا زدم، او فقط با نيشخند گفت " حاضر" و دوباره نشست من خواستم بيشتر با او رابطه برقرار کنم ، بنابراين از معدل و ... پرسيدم اما او هيچ حرفي نزد و دوباره نشست و بدون اعتنا به من دوباره به صحبت کردن با بغل دستيهايش مشغول شد. من چند سوال آماده سازي را از ايشان پرسيدم. اما او فقط سکوت کرد و خنديد، معلوم بود بار علمي چنداني هم ندارد من خودم با ارائه کلماتي مرتبط با جواب ، خواستم در پاسخگويي کمکش کنم اما فايده نداشت و سکوت او ادامه پيدا مي کرد و به محض اينکه مي نشست دوباره با بغل دستيهايشبه صحبت مشغول مي شود . اين وضع داشت ادامه پيدا مي کرد من در آن هنگام نتوانستم راه حل منطقي را براي رفع مشکل ارائه دهم اما اين امر نظر مرا به خود جلب کرد و خواستم به نحوي از مشکلات او سر درآورم و در صورت توان در رفع يا کاهش آنها با او همکاري کنم.

چند پيشنهاد

1-     هميشه در انجام کارها و اتخاذ تصميمات مهم و سرنوشت ساز به خدا توکل کنيم چرا که ( فمن يتوکل علي الله فهو حسبه)

2-    هيچ وقت در تصميم گيري و قضاوت عجله نکنيم بلکه بخوبي تفکر کنيم و بدون پژوهش تصميم نگيريم . سعي کنيم هيچ وقت آينه ياس نخوانيم و از کاه کوه نسازيم، بلکه با تفکر صحيح و مشورت با افراد آگاه بر رفع مشکلات اقدام کنيم.

3-     تا آنجا که مي توانيم نيمه پر ليوان را ببينيم و با تشويق و ايجاد انگيزه ، شوق و اعتماد به نفس ايجاد کنيم

4-     در مقابل مشکلات دانش آموزان به سادگي و چشم بسته نگذريم ، بلکه نسبت به آنها حساس باشيم و براي رفع آنها تلاش کنيم.

مقدمه

طي چهارده سال اخير که مستقيم و غير مستقيم با رياضيات سروکار داشته ام، چه در دوران مدرسه و دانشگاه و چه به عنوان دبير رياضي در مدارس راهنمايي ، يک پرسش بي جواب چون سايه همه جا مرا دنبال کرده است. " رياضياتي که مي خوانيم به چه دردمان مي خورد؟"

بيان مساله

اينجانب وقتي امسال براي اولين بار سر کلاس درس رفتم با توجه به ارزشيابي ورودي که از دانش آموزان به عمل آوردم متوجه شدم که دانش آموزان اين مدرسه در درک مطالب رياضي بسيار کند و ضعيف هستند. به اين فکر افتادم که چگونه ممکن است دانش آموزي با اين وضعيت تحصيلي به اين مقطع رسيده باشد. ديدم که پرداختن به اين مساله وقت و طاقت زياد مي خواهد که خارج از حوزه ي بحث ما نيز هست.

نتيجه گيري

از موارد ذکر شده در  اين اقدام پژوهي مي توان به نتايج حاصله زير اشاره کرد:

-         در دانش آموزان انگيزه ي لازم براي يادگيري درس رياضي به وجود آمده است، و دانش آموز با علاقه به کلاس رياضي مي آيد.

-         از غيبت هاي غير موجه در کلاس رياضي کاسته شد.

-         دانش آموز اگر يکي از مطالب گذشته را فراموش مي کرد، ديگر آن را به حساب بي استعدادي نمي گذاشت و همين امر باعث تلاش بيشتر دانش آموزان مي شد.

-         از بي توجهي و بي نظمي و احساس خستگي در کلاس رياضي به حد چشم گيري کاسته شد.

-         دانش آموزان به معلم رياضي بسيار ابراز علاقه مي کردند و حتي برخي مشکلات شخصي خود را نيز با من در جريان مي گذاشتند.

بيان مساله

مسئله اصلي که من برخورد داشته ام اين است که چه کارهايي مي توان انجام داد تا دانش آموز (الف-م) ( که دچار لکنت زبان مي باشد و از اين مسئله بسيار رنج مي برد و همين مسئله باعث افت درسي و گوشه گيري اين دانش آموز شده است): مانند ساير دانش آموزان از کلاس درس بدون اضطراب استفاده کند و از گوشه گيري و انزواي او جلوگيري شود.

دانش آموز (الف-م) 14 سال سن دارد و در پايه دوم راهنمايي تحصيل مي کند. گوشه گيري و انزواي او، همچنين ضعيف بودن درسهايش باعث نگراني دبيران و مسئولان مدرسه و خود من شده بود. بطوري که بعضي از دبيران اظهار مي کردند که چرا اين دانش آموز را ثبت نام نموده ايد . تعدادي ديگر از دبيران مي گفتند وي با استعداد مي باشد اما علاقه اي به درس ندارد و بعضي ديگر هم اظهار مي داشتند که بخاطرلکنت زبان شديدي که دارد بهتر است در مدرسه استنايي باشد.

مسئله لکنت او باعث شده بود که از معلمان و همکلاسيهايش دوري کند و کمتر خود را در جمع نشان دهد.

نتيجه گيري

به نظر مي رسد که هيچ چيزي گوياتر از علاقه و شور و شعف دانش آموز (الف-م) در تاييد اثربخشي اين طرح موجود نباشد.

بعضي وقتها که خود فراموش مي کردم او را صدا بزنم تا در مراسم آغازين برنامه اجرا کند خود او يادآوري مي کرد و از من مي خواست تا در مراسم آغازين نيايش و يا مطلبيدديگري را بخواند.

از مربي پرورشي و ساير همکاران خواستم تا نظرات خود را در مورد دانش آموز (الف-م) به صورت جداگانه بنويسند و به من تحويل دهند. گزارش آنها خوشبختانه حاکي از تغييرات در رفتار و گفتار او بود به طوري ديگر او از پاسخ دادن شفاهي طفره نمي رفت و سرش را پائين نمي انداخت. مهمتر از همه ديگر چون گذشته کتابي را به بهانه ي خواندن تا مبادا دوستاش با او حرف بزنند و او خجالت بکشد را جلوي صورتش قرار نمي داد. به راحتي با دانش آموزان صحبت مي کرد و نمي ترسيد که شايد او را مسخره کنند.  .

مقدمه

واقعيت اين است که با وجود گسترش خدمات بهداشتي و درماني بهبود وضع تغذيه و سطح زندگي جوامع هنوز تعداد زيادي از افراد جامعه داراي معلوليت هستند و با توجه به تمامي پيشرفت ها، معلوليت به عنوان يک واقعيت همچنان وجود داشته و خواهد داشت.

بيان مساله

ده سال تحصيلي افتخار خدمت و حضور در کنار دانش آموزان نابينا و نيمه بينا را داشته ام در خلال تجربياتي که در طي سالهاي آموزش به دانش آموزان با نقص بينايي داشتم، احساس مس کردم در کنار عشق و علاقه اي که اين دانش آموزان به زندگي مستقل و آزاد و حضور در مدارس عادي دارند از يک مشکل جدي رنج مي برند و اين همان داشتن مهارت جرات ورزي و اعتماد به نفس براي برقراري ارتباط با همتايان بيناي خود بود.

از آنجا که يکي از مناسب ترين انواع آموزش براي افراد با نقص بينايي ، ادامه تحصيل آنان همراه با کودکان عادي است. در سالهاي اخير در بسياري از کشورهاي جهان اين نوع آموزش رو به ازدياد گذارده است. هيچکدام از گروه هاي استنايي غير از معلولان اين نوع آموزش براي نابينايان نمي توانند از اين نوع آموزش بهره کافي ببرند.

اين نوع آموزش براي نابينايان و نيمه بينايان بسيار ايده آل است و به سرعت آنان را به طريقه زندگي و مراوده عادي با جامعه نزديک مي سازد. اما متاسفانه در ايران به اين امر کمتر بها داده شده، بي رغبتي به حضور در مدارس عادي و قبول انزوا و گوشه گيري در مدارس عادي از سوي اين دانش آموزان مرا بر ان داشت تا دلايل را بررسي کنم. لازم به ذکر است بين علاقه و انگيزه براي حضور در مدارس عادي و پيشرفت تحصيلي دانش آموزان رابطه مستقيم دارد. به نحوي که دانش آموزاني که داوطلبانه به مدارس عادي مي روند از نظر تحصيلي پيشرفت چشمگيري دارند.

تلاش خود را آغاز کردم تا شايد بتوانم گامي هر چند کوچک در جهت پيشرفت بيشتر دانش آموزانم بردارم.  

نتيجه گيري

خوشبختانه گام هر چند کوچک و کوتاه من در مورد شاگردانم نتيجه داد، آنان بسيار شادتر از گذشته بودند، دانش آموزان تلفيقي به راحتي در برنامه هاي مدرسه شرکت مي کردند، در کلاس حضور فعال داشتند و به راحتي خواسته هاي خود را مطرح مي کردند از نظر تحصيلي هم بسيار پيشرفت کردند به طوريکه دانش آموز (دنيا) سال سوم راهنمايي به روابط بسيار معقول و خوبي با معلمان و دوستانش دست يافت معدل درسي اش به طور قابل ملاحظه افزايش يافت که قابل مقايسه با سال قبل نبود و مدير خوب مدرسه اش طي مراسمي در مقابل همه دانش آموزان و معلمانش از او تقدير و تشکر کرد و او ا الگوي خوب اخلاقي و رفتاري و درسي براي دوستانش معرفي کرد.

دانش آموز هاني و الهام هم با آگاهي وعلاقه حاضر به ادامه تحصيل در مدارس عادي شدند به اميد آنکه آينده اي روشن را با افزايش تحصيلات و معلوماتشان براي خود بسازند، بقيه دانش آموزانم نيز رفتارشان بسيار رضايت بخشتر از گذشته شده بود اين تغيير مثبت در رفتارشان مرا مصمم ساخت تا با توان و انرژي بيشتر به آنان در آموزش ساير مهارت هاي اساسي زندگي کمک کنم به اميد روزي که آنان را فردي مفيد و موثر براي خودشان و جامعه ببينيم.

ذهن هر انسان، کهکشان ناشناخته اي است که دائما در حال زايش و آفرينندگي است و همين قدرت توليد، فکر و روح آفرينندگي مي باشد که انسان را از ديگر موجودات ممتاز ساخته است. خلاقيت يکي از پيچيده ترين ويژگي هاي ذهن بشر است که به او امکان مي دهد تا آرمان هاي والايش را تصور کند و توانائي هاي خويش را شکوفا سازد. خلاقيت هنري نهفته در وجود انسان است. که با تلاش و آموزش شکوفا مي شود.

بيان مساله

هفته سوم مهرماه سال تحصيلي 84-85 در دبستان دخترانه پروين اعتصامي روستاي حسن آباد سنندج به عنوان آموزگار پايه ي چهارم شروع به خدمت کردم . اين روستا تا شهر سنندج تقريبا سه کيلومتر فاصله داشت. اکثر مردم اين روستا مهاجر نشين بودند. به علت اختلاف فرهنگها و زبان ها، دانش آموزان کمتر با هم دوست مي شدند. مدرسه يک ساختمان دو طبقه ي بسيار قديمي و فرسوده بود . به دليل کمبود فضاي کلاسي ، نماز خانه مدرسه را که در گوشه اي از حياط و هم کف آن بود به وسيله ديوار پيش ساخته به سه کلاس درس تبديل کرده بودند. من در يکي از اين کلاسها درسم را شروع کردم. حياط کوچک اين مدرسه جوابگوي بازي 322 نفر دانش آموز سيزده کلاسه نبود. مدرسه فاقد آب بهداشتي و سرويس بهداشتي مناسب بود . اين مدرسه به صورت چرخشي در دو نوبت اداره مي شد که شامل يک کتاب خانه ي بسيار کوچک و يک نماز که فقط ظرفيت ده نفر براي نماز خواندن را داشت. که آن هم براي نگه داري تغذيه از آن استفاده مي شد. اکثر والدين دانش آموزان کم سواد يا اصلا سواد نداشتند. قبل از رفتن به کلاس همکاراني که سالهاي قبل نيز در آن مدرسه بودن مرتب به من گوشزد مي کردند که اين کلاس از پايه ي اول تا کنون چه از نظر تربيتي و چه از نظر درسي در سطح خيلي پائيني قرار دارند و به هيچ طريقي اين مشکل رفع نمي شود . وقتي وارد کلاس شدم با چهره هاي معصوم و بسيار شلوغي روبرو شدم . بعد از چند روزي به صحبت هاي همکاران پي بردم . وضعيت درسي نامطلوب بود. هيچ انگيزه اي براي درس خواندن نداشتند . کارشان دعوا و شکايت از همديگر بود. بي نظمي در کلاس داد مي زد. کوچکترين توجهي به درس و تذکرات نداشتند . 10 نفر از انها در خواندن و نوشتن کاملا ضعيف بودند به طوري که نمره ي املاء آنان به 4 يا 5 نمي رسيد. اکثر انها به جز 5 نفر در درس رياضي کاملا ضعيف و جدول ضرب را نمي دانستند . متوجه شدم با دانش اموزاني سروکار دارم که ذهن خلاق و پرسشگر انها رشد نکرده است. تمام انرژي آن ها تنها به بازي هاي بي هدف و بي نظمي در کلاس همراه بود . عادت کرده بودند که مطالب درسي را فقط براي کسب نمره حفظ کنند .

نتيجه گيري

از آنچه گذشت مي توان به نتايج ذيل اشاره کرد:

1-      دانش آموزان ديگر فرصتي براي بي نظمي و دعوا با همديگر نداشتند

2-      نشاط و شوق آموختن جاي خستگي و بي روح بودن در کلاس را گرفت

3-      والدين از چگونگي پيشرفت تحصيلي و ابتکارات فرزندانشان رضايت کامل داشتند.

4-      مشارکت در ميان دانش آموزان و معلم و مدرسه افزايش يافت

5-      دانش آموزان ياد گرفتند که اول تفکر کنند بعد به جستجو و مطالعه بپردازند

6-      کنجکاوي در دانش آموزان و قدرت يادگيري در آنان شکوفا شد

7-      مهارت هاي يادگيري و قدرت استدلال و حل مسائل در آنها تقويت شد.

﴿ بخشنامه به: ﴾

كليه مدارس راهنمایی شهر وروستا ، مهدهای کودک ، کانون شهید باهنر ومطهری

السلام عليكم

             احتراماً پیرو نامه شماره 320/19591/643- 25/4/87 جدول زمان بندی سازماندهی کلی دبیران دوره­ی راهنمایی به پیوست ایفاد می گردد. لازم است مدیران محترم پس از دریافت این بخشنامه درجلسه­ای با حضورکلیه کارکنان مؤظفی آموزشگاه موارد زیررا به اطلاع دبیران محترم برسانند.

1-همکارانی که تا مورخه 10/5/87 فرم سازماندهی را تکمیل نموده وآن را به اداره ارسال داشته­اند می توانند امتیازات ثبت شده را از تاریخ 20/5/87 درتابلوی اعلانات اداره رؤیت فرمایند.

2-درصورت اختلاف امتیاز ثبت شده با امتیاز واقعی همکاران می توانند تا مورخه 30/5/87 اعتراض کتبی خودرا با مدارک مستند به کارشناسی آموزش راهنمایی تحویل فرمایند.

3-به اعتراضات بعد ازتاریخ مقرر ترتیب اثر داده نخواهد شد .ضمناً برای همکارانی که فرم سازماندهی را به موقع تکمیل ننموده اند امتیاز سال 85 لحاظ خواهدشد .

4-باتوجه به این که سازمان دهی درماه مبارک رمضان انجام می شود حضور به موقع همکاران طبق جدول پیوستی ونیم ساعت قبل از سازماندهی الزامی است .

5-درصورت غیبت همکاران درجلسه سازماندهی کارشناسی آموزش راهنمایی مجاز خواهدبود تا محل خدمت همکاران را تعیین نماید.

6-همکارانی که به هر دلیل نمی توانند درجلسه سازماندهی شرکت نمایند می توانند وکالت کتبی خودرا به یکی از همکاران مورد اعتماد خود تحویل دهند.

7-دبیران محترم یک روز بعد از دریافت ابلاغ جهت برنامه­ریزی به آموزشگاه محل خدمت مراجعه فرمایند.

8-کلیه دبیران محترم باید ساعات مؤظف خودرا دریک شیفت تعیین کنند%الف

                                                          خليل كريمي

                           رئيس اداره آموزش و پرورش ناحيه 2شهرستان سنندج

رئيس كميسيون آموزش و تحقيقات مجلس هشتم شوراي اسلامي گفت: برآورد مي‌شود در حال حاضر حدود 58 هزار معلم حق‌التدريس در كشور بلاتكليف هستند.
علي عباسپور تهراني‌فرد در گفت‌‌وگو با خبرنگار اجتماعي فارس افزود: در قانوني كه 4 سال پيش در ابتداي مجلس هفتم تصويب شد، 40 هزار معلم حق‌التدريس جذب آموزش و پرورش شدند و اين در حالي بود كه آن زمان، 90 هزار معلم حق‌التدريس داشتيم.
وي ادامه داد: در همان زمان تصويب كرديم كه به كارگيري معلم حق‌التدريس ضابطه‌مند و با تصويب دولت صورت گيرد اما به رغم اين‌ مصوبه باز هم حدود 8 هزار معلم حق‌التدريس ديگر نيز جذب آموزش و پرورش شدند.
عباسپور اظهار داشت: در زمان جذب معلمان حق‌التدريس در آموزش و پرورش، هيچ بحثي در خصوص تعهد استخدام رسمي اين افراد در آموزش و پرورش وجود نداشته است اما از نظر عرفي انتظار مي‌رود اين معلماني كه در مناطق دورافتاده، با حقوق ناچيز و بدون بيمه و مزايا كار كردند، جذب آموزش و پرورش شوند.
وي در پاسخ به اين‌كه چرا مجلس طرحي مبني بر استخدام اين معلمان ارائه نمي‌كند، گفت: در هر حال مجلس نمي‌تواند طرحي كه بار مالي براي دولت دارد تصويب كند و ارائه طرحي مبني بر استخدام معلمان حق‌التدريس ممكن نيست.
رئيس كميسيون آموزش و تحقيقات مجلس هشتم در پاسخ به پرسشي ديگر مبني بر اين‌كه استخدام 40 هزار معلم حق‌التدريس در 4 سال پيش بر چه مبنايي بود، اظهار داشت: در قانون برنامه 5 ساله سوم، سقفي براي استخدام تعيين شده است كه در آن زمان متوجه شديم از آن سقف، 40 هزار رديف باقي مانده است و ما نيز اين رديف را به سمت جذب معلمان حق‌التدريس پيش برديم اما اكنون چنين ظرفيتي وجود ندارد.
عباسپور اظهار داشت: با توجه به اين‌كه يكي از اولويت‌هاي كاري در كميسيون آموزش و تحقيقات مجلس هشتم، ساماندهي مالي و نيروي انساني آموزش و پرورش است، اميدواريم به نحوي نيروي انساني در آموزش و پرورش سامان يابد و كليه نيروهاي آموزش و پرورش به طور مؤثر به كار گرفته شوند.

نفرات اصلی  نمونه دولتی

1-  مهناز ساعدی

14- رویا جهانگیری

2- سوما   کریمی

15- اسرا چراغی

3-گونا محمودی

16- اسرا  محمدی

4- اسرین صفر علی پور

17- سوما شهبازیان

5- شاهده کریمی

18- کژال زندی

 6-  سهیلا رستمی

19- پریسا واحدی

7-حسنی بیننده

20- تابان حیدری

8-زینب مرادیان

21- ساریسا  زندی

9-شنو رضاییان

22- رضوان حسینی

10-مهتاب حیدری

23- سارا  شریعتی

11- شادی صالحی

24- شیبا صادقی

12- هاوژین لالویی

25- آزاده اصلانی

13-آمنه ارشدی

26- ساریه مهر ورز